രഥോദ്ധത

വിക്കിപീഡിയ, ഒരു സ്വതന്ത്ര വിജ്ഞാനകോശം.

ഒരു സം‍സ്കൃത‍വർണ്ണവൃത്തമാണ് രഥോദ്ധത. ത്രിഷ്ടുപ്പു് എന്ന ഛന്ദസ്സിൽ പെട്ട (ഒരു വരിയിൽ 11 അക്ഷരങ്ങൾ) സമവൃത്തം.

ലക്ഷണം[തിരുത്തുക]

ലക്ഷണം മലയാളത്തിൽ[തിരുത്തുക]

രതോദ്ധതയുടെ ലക്ഷണം വൃത്തമഞ്ജരി പ്രകാരം:

രം നരം ല ഗുരുവും രഥോദ്ധത

വൃത്തശാസ്ത്രസങ്കേതമനുസരിച്ചു് “ര ന ര” എന്നീ ഗണങ്ങളും “ല ഗ” എന്നീ അക്ഷരങ്ങളും വരുന്ന വൃത്തമാണു രഥോദ്ധത.

ലക്ഷണം സംസ്കൃതത്തിൽ[തിരുത്തുക]

रान्नराविह रथोद्धता लगौ।
രാന്നരാവിഹ രഥോദ്ധതാ ലഗൗ।

രഗണം, നഗണം, രഗണം, ലഘു, ഗുരു എന്നിവ ക്രമത്തിൽ വരുന്നത് രഥോദ്ധതാ വൃത്തം

ഉദാഹരണങ്ങൾ[തിരുത്തുക]

ഉദാ: കുമാരനാശാന്റെ നളിനി എന്ന കാവ്യത്തിൽ നിന്നു്.

തന്നതില്ല പരനുള്ളുകാട്ടുവാൻ

ഒന്നുമേ നരനുപായമീശ്വരൻ ഇന്നു ഭാഷയതപൂർണ്ണമിങ്ങഹോ, വന്നുപോം പിഴയുമർത്ഥശങ്കയാൽ

സാദൃശ്യമുള്ള മറ്റു വൃത്തങ്ങൾ[തിരുത്തുക]

  1. കുസുമമഞ്ജരിയുടെയും രഥോദ്ധതയുടെയും ആദ്യത്തെ പത്തക്ഷരങ്ങൾ ഒരുപോലെയാണു്.
  2. രഥോദ്ധതയുടെ ആദിയിൽ രണ്ടു ലഘുക്കൾ ചേർത്താൽ മഞ്ജുഭാഷിണി എന്ന വൃത്തമാകും.

മറ്റു വിവരങ്ങൾ[തിരുത്തുക]

  1. ശൃംഗാരം, രതിക്രീഡ എന്നിവ വർണ്ണിക്കാൻ ഈ വൃത്തം ഉപയോഗിക്കാറുണ്ടു്.
  2. കുമാരനാശാന്റെ നളിനി ഈ വൃത്തത്തിലാണു്.
  3. കാളിദാസന്റെ കുമാരസംഭവം കാവ്യത്തിലെ എട്ടാം സർഗ്ഗം ഈ വൃത്തത്തിലാണു്.

ഇവകൂടി കാണുക[തിരുത്തുക]



"https://ml.wikipedia.org/w/index.php?title=രഥോദ്ധത&oldid=2388266" എന്ന താളിൽനിന്നു ശേഖരിച്ചത്