ലിഥിയം

വിക്കിപീഡിയ, ഒരു സ്വതന്ത്ര വിജ്ഞാനകോശം.
Jump to navigation Jump to search
ലിഥിയം,  3Li
Lithium paraffin.jpg
Lithium floating in oil
General properties
Pronunciation/ˈlɪθiəm/ (LITH-ee-əm)
Appearancesilvery-white
Standard atomic weight (Ar, standard)[6.9386.997] conventional: 6.94
ലിഥിയം in the periodic table
[[Hydrogen|Hydrogen [[Helium|Helium
[[Lithium|Lithium [[Beryllium|Beryllium [[Boron|Boron [[Carbon|Carbon [[Nitrogen|Nitrogen [[Oxygen|Oxygen [[Fluorine|Fluorine [[Neon|Neon
[[Sodium|Sodium [[Magnesium|Magnesium [[Aluminium|Aluminium [[Silicon|Silicon [[Phosphorus|Phosphorus [[Sulfur|Sulfur [[Chlorine|Chlorine [[Argon|Argon
[[Potassium|Potassium [[Calcium|Calcium [[Scandium|Scandium [[Titanium|Titanium [[Vanadium|Vanadium [[Chromium|Chromium [[Manganese|Manganese [[Iron|Iron [[Cobalt|Cobalt [[Nickel|Nickel [[Copper|Copper [[Zinc|Zinc [[Gallium|Gallium [[Germanium|Germanium [[Arsenic|Arsenic [[Selenium|Selenium [[Bromine|Bromine [[Krypton|Krypton
[[Rubidium|Rubidium [[Strontium|Strontium [[Yttrium|Yttrium [[Zirconium|Zirconium [[Niobium|Niobium [[Molybdenum|Molybdenum [[Technetium|Technetium [[Ruthenium|Ruthenium [[Rhodium|Rhodium [[Palladium|Palladium [[Silver|Silver [[Cadmium|Cadmium [[Indium|Indium [[Tin|Tin [[Antimony|Antimony [[Tellurium|Tellurium [[Iodine|Iodine [[Xenon|Xenon
[[Caesium|Caesium [[Barium|Barium [[Lanthanum|Lanthanum [[Cerium|Cerium [[Praseodymium|Praseodymium [[Neodymium|Neodymium [[Promethium|Promethium [[Samarium|Samarium [[Europium|Europium [[Gadolinium|Gadolinium [[Terbium|Terbium [[Dysprosium|Dysprosium [[Holmium|Holmium [[Erbium|Erbium [[Thulium|Thulium [[Ytterbium|Ytterbium [[Lutetium|Lutetium [[Hafnium|Hafnium [[Tantalum|Tantalum [[Tungsten|Tungsten [[Rhenium|Rhenium [[Osmium|Osmium [[Iridium|Iridium [[Platinum|Platinum [[Gold|Gold [[Mercury (element)|Mercury (element) [[Thallium|Thallium [[Lead|Lead [[Bismuth|Bismuth [[Polonium|Polonium [[Astatine|Astatine [[Radon|Radon
[[Francium|Francium [[Radium|Radium [[Actinium|Actinium [[Thorium|Thorium [[Protactinium|Protactinium [[Uranium|Uranium [[Neptunium|Neptunium [[Plutonium|Plutonium [[Americium|Americium [[Curium|Curium [[Berkelium|Berkelium [[Californium|Californium [[Einsteinium|Einsteinium [[Fermium|Fermium [[Mendelevium|Mendelevium [[Nobelium|Nobelium [[Lawrencium|Lawrencium [[Rutherfordium|Rutherfordium [[Dubnium|Dubnium [[Seaborgium|Seaborgium [[Bohrium|Bohrium [[Hassium|Hassium [[Meitnerium|Meitnerium [[Darmstadtium|Darmstadtium [[Roentgenium|Roentgenium [[Copernicium|Copernicium [[Nihonium|Nihonium [[Flerovium|Flerovium [[Moscovium|Moscovium [[Livermorium|Livermorium [[Tennessine|Tennessine [[Oganesson|Oganesson
H

Li

Na
heliumലിഥിയംberyllium
Atomic number (Z)3
Groupgroup 1 (alkali metals)
Periodperiod 2
Blocks-block
Element category  alkali metal
Electron configuration[He] 2s1
Electrons per shell
2, 1
Physical properties
Phase at STPsolid
Melting point453.65 K ​(180.50 °C, ​356.90 °F)
Boiling point1603 K ​(1330 °C, ​2426 °F)
Density (near r.t.)0.534 g/cm3
when liquid (at m.p.)0.512 g/cm3
Critical point3220 K, 67 MPa (extrapolated)
Heat of fusion3.00 kJ/mol
Heat of vaporization136 kJ/mol
Molar heat capacity24.860 J/(mol·K)
Vapor pressure
P (Pa) 1 10 100 1 k 10 k 100 k
at T (K) 797 885 995 1144 1337 1610
Atomic properties
Oxidation states+1 (a strongly basic oxide)
ElectronegativityPauling scale: 0.98
Ionization energies
  • 1st: 520.2 kJ/mol
  • 2nd: 7298.1 kJ/mol
  • 3rd: 11815.0 kJ/mol
Atomic radiusempirical: 152 pm
Covalent radius128±7 pm
Van der Waals radius182 pm
Color lines in a spectral range
Spectral lines of ലിഥിയം
Other properties
Crystal structurebody-centered cubic (bcc)
Body-centered cubic crystal structure for ലിഥിയം
Speed of sound thin rod6000 m/s (at 20 °C)
Thermal expansion46 µm/(m·K) (at 25 °C)
Thermal conductivity84.8 W/(m·K)
Electrical resistivity92.8 nΩ·m (at 20 °C)
Magnetic orderingparamagnetic
Magnetic susceptibility+14.2·10−6 cm3/mol (298 K)[1]
Young's modulus4.9 GPa
Shear modulus4.2 GPa
Bulk modulus11 GPa
Mohs hardness0.6
Brinell hardness5 MPa
CAS Number7439-93-2
History
DiscoveryJohan August Arfwedson (1817)
First isolationWilliam Thomas Brande (1821)
Main isotopes of ലിഥിയം
Iso­tope Abun­dance Half-life (t1/2) Decay mode Pro­duct
6Li 5% stable
7Li 95% stable
6Li content may be as low as 3.75% in
natural samples. 7Li would therefore
have a content of up to 96.25%.
| references

ക്ഷാരലോഹങ്ങളുടെ കൂട്ടത്തിൽപ്പെടുന്ന ഒരു മൂലകമാണ് ലിഥിയം (lithium). ഗ്രീക്കു ഭാഷയിലെ കല്ല് എന്ന അർത്ഥമുള്ള ലിഥോസ് എന്ന പദത്തിൽ നിന്നാണ് ഈ മൂലകത്തിന്റെ പേരിന്റെ ആവിർഭാവം. പെറ്റാലൈറ്റ് എന്ന കല്ലിൽ നിന്നുമാണ് ലിഥിയം കണ്ടെത്തിയത് എന്നതാണ് ഇതിനു കാരണം. മഹാവിസ്ഫോടനത്തിന്റെ ആദ്യ മൂന്നു മിനിറ്റിനുള്ളിൽ നിർമ്മിക്കപ്പെട്ട നാലു മൂലകങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് ലിഥിയവും എന്നാണ് കരുതപ്പെടുന്നത്. ഭാരം ഏറ്റവും കുറഞ്ഞ ഖരമൂലകമാണ് ഇത്.

രസതന്ത്രം[തിരുത്തുക]

ഇതിന്റെ ആണുസംഖ്യ 3-ഉം പ്രതീകം Li എന്നുമാണ്. ആവർത്തനപ്പട്ടികയിലെ ഒന്നാം ഗ്രൂപ്പിലാണ് ഇതിന്റെ സ്ഥാനം. ലിഥിയം ശുദ്ധമായ രൂപത്തിൽ പ്രകൃതിയിൽ ലഭ്യമല്ല. വെള്ളി നിറത്തിലുള്ള മൃദുവായ ലോഹമാണിത്. വായുവിലെ ഓക്സിജൻ, ജലാംശം, നൈട്രജൻ എന്നിവയുമായി പ്രവർത്തിച്ച് ചാര-കറുത്ത നിറം കൈവരുന്നു. ലിഥിയം ഓക്സൈഡ് (Li2O), ലിഥിയം ഹൈഡ്രോക്സൈഡ് (LiOH), ലിഥിയം നൈട്രൈഡ് (Li3N) എന്ന സംയുക്തങ്ങൾ ഉണ്ടാകുന്നു.

ഉപയോഗങ്ങൾ[തിരുത്തുക]

  1. Weast, Robert (1984). CRC, Handbook of Chemistry and Physics. Boca Raton, Florida: Chemical Rubber Company Publishing. pp. E110. ISBN 0-8493-0464-4.
"https://ml.wikipedia.org/w/index.php?title=ലിഥിയം&oldid=2351849" എന്ന താളിൽനിന്ന് ശേഖരിച്ചത്