ഗാഡോലിനിയം
വിക്കിപീഡിയ, ഒരു സ്വതന്ത്ര വിജ്ഞാനകോശം.
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| വിവരണം | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| പേര്, പ്രതീകം, അണുസംഖ്യ | ഗാഡോലിനിയം, Gd, 64 | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| കുടുംബം | ലാന്തനൈഡുകള് | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ഗ്രൂപ്പ്, പിരീഡ്, ബ്ലോക്ക് | n/a, 6, f | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Appearance | silvery white |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| സാധാരണ ആറ്റോമിക ഭാരം | 157.25(3) g·mol−1 | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ഇലക്ട്രോണ് വിന്യാസം | [Xe] 4f7 5d1 6s2 | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ഓരോ ഷെല്ലിലേയും ഇലക്ട്രോണുകള് |
2, 8, 18, 25, 9, 2 | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ഭൗതികസ്വഭാവങ്ങള് | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Phase | solid | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| സാന്ദ്രത (near r.t.) | 7.90 g·cm−3 | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ദ്രവണാങ്കത്തിലെ ദ്രാവക സാന്ദ്രത |
7.4 g·cm−3 | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ദ്രവണാങ്കം | 1585 K (1312 °C, 2394 °F) |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ക്വഥനാങ്കം | 3546 K (3273 °C, 5923 °F) |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ദ്രവീകരണ ലീനതാപം | 10.05 kJ·mol−1 | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ബാഷ്പീകരണ ലീനതാപം | 301.3 kJ·mol−1 | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Heat capacity | (25 °C) 37.03 J·mol−1·K−1 | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Atomic properties | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ക്രിസ്റ്റല് ഘടന | hexagonal | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ഓക്സീകരണാവസ്ഥകള് | 3 (mildly basic oxide) |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ഇലക്ട്രോനെഗറ്റീവിറ്റി | 1.20 (Pauling scale) | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| അയോണീകരണ ഊര്ജ്ജങ്ങള് (more) |
1st: 593.4 kJ·mol−1 | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| 2nd: 1170 kJ·mol−1 | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| 3rd: 1990 kJ·mol−1 | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Atomic radius | 180 pm | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Atomic radius (calc.) | 233 pm | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Miscellaneous | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Magnetic ordering | ferromagnetic | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| വൈദ്യുത പ്രതിരോധം | (r.t.) (α, poly) 1.310 µΩ·m |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| താപ ചാലകത | (300 K) 10.6 W·m−1·K−1 | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Thermal expansion | (100 °C) (α, poly) 9.4 µm/(m·K) |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Speed of sound (thin rod) | (20 °C) 2680 m/s | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Young's modulus | (α form) 54.8 GPa | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Shear modulus | (α form) 21.8 GPa | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Bulk modulus | (α form) 37.9 GPa | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Poisson ratio | (α form) 0.259 | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Vickers hardness | 570 MPa | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| CAS registry number | 7440-54-2 | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Selected isotopes | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| അവലംബങ്ങള് | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
അണുസംഖ്യ 64 ആയ മൂലകമാണ് ഗാഡോലിനിയം. Gd ആണ് ആവര്ത്തനപ്പട്ടികയിലെ ഇതിന്റെ പ്രതീകം
ഉള്ളടക്കം |
[തിരുത്തുക] ശ്രദ്ധേയമായ സ്വഭാവസവിശേഷതകള്
വെള്ളികലര്ന്ന വെളുത്ത നിറമുള്ള, വലിവ് ബലമുള്ളതും ഡക്റ്റൈലുമായ ഒരു അപൂര്വ എര്ത്ത് ലോഹമാണ് ഗാഡോലിനിയം. ഇതിന് ഒരു മെറ്റാലിക് തിളക്കമുണ്ട്. മറ്റ് അപൂര്വ എര്ത്ത് മൂലകങ്ങളില്നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി ഈ ലോഹം ഈര്പ്പമില്ലാത്ത വായുവില് താരതമ്യേന സ്ഥിരയുള്ളതാണ്. എന്നാല് ഈര്പ്പമുള്ള വായുവുല് ഇതിന് നാശനം സംഭവിക്കുകയും ഇളകിപ്പോകുന്ന ഓക്സൈഡ് ഉണ്ടായി കൂടുതല് ലോഹം നാശനത്തിന് വിധേയമാവുകയും ചെയ്യുന്നു.
ക്രിട്ടിക്കല് താപനിലയായ 1.083 Kക്ക് തൊട്ട് താഴെയായി ഗാഡൊലിനിയം അതിചാലകമാകുന്നു.
[തിരുത്തുക] ചരിത്രം
1886ല് ഫ്രെഞ്ച് രസതന്ത്രജ്ഞനായ പോള് എമിലി ലീകോക്ക് ഡി ബൊയിബൗഡ്രന്, മൊസാണ്ടറിന്റെ യിട്രിയയില്നിന്നും ഗാഡീലിനിയത്തിന്റെ ഓക്സൈഡായ ഗാഡോലിന വേര്തിരിച്ചെടുത്തു. ശുദ്ധമായ മൂലകം ആദ്യമായി വേര്തിരിച്ചെടുക്കപ്പെട്ടത് ഈയടുത്താണ്.
[തിരുത്തുക] സാന്നിദ്ധ്യം
ഗാഡോലിനിയം പ്രകൃതയില് സ്വതന്ത്ര രൂപത്തില് കാണപ്പെടുന്നില്ല. എന്നാല് മോണോസൈറ്റ്, ബസ്റ്റ്നാസൈറ്റ് തുടങ്ങിയ പല അപൂര്വ ധാതുക്കളിലും ഈ മൂലകം അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. ഗാഡോലിനൈറ്റില് ഇത് വളരെ കുറഞ്ഞ അളവില് മാത്രമേ കാണപ്പെടുന്നുള്ളൂ. ഇന്ന്. അയോണ് കൈമാറ്റം, ദ്രാവക-ദ്രാവക നിഷ്കര്ഷണം എന്നീ രീതികളിലൂടെയോ മൂലകത്തിന്റെ നിര്ജലീക ഫ്ലൂറൈഡിനെ ലോഹ കാത്സ്യം ഉപയോഗിച്ച് നിരോക്സീകരിച്ചോ ആണ്.
[തിരുത്തുക] സംയുക്തങ്ങള്
ഗാഡോലിനിയത്തിന്റെ ചില സംയുക്തങ്ങള്:
- ഫ്ലൂറൈഡുകള്: GdF3
- ക്ലോറൈഡുകള്: GdCl3
- ബ്രോമൈഡുകള്: GdBr3
- നൈട്രേറ്റുകള്: Gd(NO3)3
- അയൊഡൈഡുകള്: GdI3
- ഓക്സൈഡുകള്: Gd2O3
- സള്ഫൈഡുകള്: Gd2S3
- നൈട്രൈഡുകള്: GdN
- ഓര്ഗാനികം: gadodiamide
| H | He | ||||||||||||||||||||||||||||||
| Li | Be | B | C | N | O | F | Ne | ||||||||||||||||||||||||
| Na | Mg | Al | Si | P | S | Cl | Ar | ||||||||||||||||||||||||
| K | Ca | Sc | Ti | V | Cr | Mn | Fe | Co | Ni | Cu | Zn | Ga | Ge | As | Se | Br | Kr | ||||||||||||||
| Rb | Sr | Y | Zr | Nb | Mo | Tc | Ru | Rh | Pd | Ag | Cd | In | Sn | Sb | Te | I | Xe | ||||||||||||||
| Cs | Ba | La | Ce | Pr | Nd | Pm | Sm | Eu | Gd | Tb | Dy | Ho | Er | Tm | Yb | Lu | Hf | Ta | W | Re | Os | Ir | Pt | Au | Hg | Tl | Pb | Bi | Po | At | Rn |
| Fr | Ra | Ac | Th | Pa | U | Np | Pu | Am | Cm | Bk | Cf | Es | Fm | Md | No | Lr | Rf | Db | Sg | Bh | Hs | Mt | Ds | Rg | Uub | Uut | Uuq | Uup | Uuh | Uus | Uuo |
| ക്ഷാര ലോഹങ്ങള് | ആല്ക്കലൈന് ലോഹങ്ങള് | ലാന്തനൈഡുകള് | ആക്റ്റിനൈഡുകള് | സംക്രമണ ലോഹങ്ങള് | മറ്റ് ലോഹങ്ങള് | അര്ദ്ധലോഹങ്ങള് | അലോഹങ്ങള് | ഹാലൊജനുകള് | ഉല്കൃഷ്ട വാതകങ്ങള് |