സെലീനിയം

വിക്കിപീഡിയ, ഒരു സ്വതന്ത്ര വിജ്ഞാനകോശം.

34 arsenic ← selenium → bromine S ↑ Se ↓ Te ആവര്‍ത്തനപ്പട്ടിക - വികസിത ആവര്‍ത്തനപ്പട്ടിക
വിവരണം
പേര്, പ്രതീകം, അണുസംഖ്യ	selenium, Se, 34
കുടുംബം	nonmetals
ഗ്രൂപ്പ്, പിരീഡ്, ബ്ലോക്ക്	16, 4, p
Appearance	gray-black, metallic luster
സാധാരണ ആറ്റോമിക ഭാരം	78.96(3)  g·mol−1
ഇലക്ട്രോണ്‍ വിന്യാസം	[Ar] 4s2 3d10 4p4
ഓരോ ഷെല്ലിലേയും ഇലക്ട്രോണുകള്‍	2, 8, 18, 6
ഭൗതികസ്വഭാവങ്ങള്‍
Phase	solid
സാന്ദ്രത (near r.t.)	(gray) 4.81  g·cm−3
സാന്ദ്രത (near r.t.)	(alpha) 4.39  g·cm−3
സാന്ദ്രത (near r.t.)	(vitreous) 4.28  g·cm−3
ദ്രവണാങ്കത്തിലെ ദ്രാവക സാന്ദ്രത	3.99  g·cm−3
ദ്രവണാങ്കം	494 K (221 °C, 430 °F)
ക്വഥനാങ്കം	958 K (685 °C, 1265 °F)
Critical point	1766 K, 27.2 MPa
ദ്രവീകരണ ലീനതാപം	(gray) 6.69  kJ·mol−1
ബാഷ്പീകരണ ലീനതാപം	95.48  kJ·mol−1
Heat capacity	(25 °C) 25.363  J·mol−1·K−1
Vapor pressure P(Pa) 1 10 100 1 k 10 k 100 k at T(K) 500 552 617 704 813 958
Atomic properties
ക്രിസ്റ്റല്‍ ഘടന	hexagonal
ഓക്സീകരണാവസ്ഥകള്‍	6, 4, 2, 1,[1] -2 (strongly acidic oxide)
ഇലക്ട്രോനെഗറ്റീവിറ്റി	2.55 (Pauling scale)
അയോണീകരണ ഊര്‍ജ്ജങ്ങള്‍ (more)	1st:  941.0  kJ·mol−1
	2nd:  2045  kJ·mol−1
	3rd:  2973.7  kJ·mol−1
Atomic radius	115  pm
Atomic radius (calc.)	103  pm
Covalent radius	116  pm
Van der Waals radius	190 pm
Miscellaneous
Magnetic ordering	no data
താപ ചാലകത	(300 K) (amorphous) 0.519  W·m−1·K−1
Thermal expansion	(25 °C) (amorphous) 37  µm·m−1·K−1
Speed of sound (thin rod)	(20 °C) 3350 m/s
Young's modulus	10  GPa
Shear modulus	3.7  GPa
Bulk modulus	8.3  GPa
Poisson ratio	0.33
Mohs hardness	2.0
Brinell hardness	736  MPa
CAS registry number	7782-49-2
Selected isotopes
Main article: Isotopes of സെലീനിയം iso NA half-life DM DE (MeV) DP 72Se syn 8.4 d ε - 72As γ 0.046 - 74Se 0.87% 74Se is stable with 40 neutrons 75Se syn 119.779 d ε - 75As γ 0.264, 0.136, 0.279 - 76Se 9.36% 76Se is stable with 42 neutrons 77Se 7.63% 77Se is stable with 43 neutrons 78Se 23.78% 78Se is stable with 44 neutrons 79Se syn 2.95×105 y β- 0.151 79Br 80Se 49.61% 80Se is stable with 46 neutrons 82Se 8.73% 1.08×1020 y β-β- 2.995 82Kr
അവലംബങ്ങള്‍

അണുസംഖ്യ 34 ആയ മൂലകമാണ് സെലീനിയം. Se ആണ് ആവര്‍ത്തനപ്പട്ടികയിലെ ഇതിന്റെ പ്രതീകം. ഈ അലോഹം രാസസ്വഭാവങ്ങളില്‍ സള്‍ഫര്‍, ടെലൂറിയം എന്നിവയുമായി സാദൃശ്യം പ്രകടിപ്പിക്കുന്നു. പ്രകൃതിയില്‍ മൂലക രൂപത്തില്‍ വളരെ അപൂര്‍വമായേ ഇത് കാണപ്പെടുന്നുള്ളൂ. ശരീരത്തില്‍ അമിതമായ അളവില്‍ കാന്നാല്‍ വിഷകരമാണെങ്കിലും മിക്ക ജന്തുക്കളുടെയും കോശ പ്രവര്‍ത്തനങ്ങള്‍ക്ക് ഈ മൂലകം ആവശ്യമാണ്.

സ്വതന്ത്ര സെലീനിയം പല രൂപങ്ങളിലും കാണപ്പെടന്നു. സാന്ദ്രതയേറിയതും പര്‍പ്പിള്‍ കലര്‍ന്ന ചാര നിറമുള്ളതുമായ അര്‍ദ്ധലോഹമാണ് (അര്‍ദ്ധചാലകം) അവയില്‍ ഏറ്റവും സ്ഥിരതയേറിയത്. ഇത് പ്രകാശത്തിന്റെ സാന്നിദ്ധ്യത്തില്‍ ഇരുട്ടിലേതിനേക്കാള്‍ കൂടുതല്‍ വൈദ്യുതി കടത്തിവിടുന്നു. ഈ പ്രത്യേകതയുള്ളതിനാല്‍ ഇത് ഫോട്ടോസെല്ലുകളില്‍ ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്നു. വൈദ്യുതചാലകങ്ങളല്ലാത്ത മറ്റ് പല രൂപാന്തരങ്ങളും സെലീനിയത്തിനുണ്ട്.

ഉദ്ധരിച്ചതില്‍ പിഴവ്: <ref> റ്റാഗുകൾ നൽകിയിട്ടുണ്ട്, പക്ഷേ <references/> റ്റാഗ് കണ്ടെത്താനായില്ല.