ബംഗ്ലാദേശ്
വിക്കിപീഡിയ, ഒരു സ്വതന്ത്ര വിജ്ഞാനകോശം.
| ആപ്തവാക്യം: | |
| ദേശീയ ഗാനം: അമര് ഷോണാര് ബംഗ്ലാ.. | |
 |
|
| തലസ്ഥാനം | ധാക്ക |
| രാഷ്ട്രഭാഷ | ബംഗാളി |
| ഗവണ്മന്റ്
പ്രസിഡന്റ്
പ്രധാനമന്ത്രി |
പാര്ലമെന്ററി ജനാധിപത്യം ഇയാവുദ്ദിന് അഹമ്മദ് ഖാലിദാ സിയ |
| {{{സ്വാതന്ത്ര്യം/രൂപീകരണം}}} | മാര്ച്ച് 26, 1971 |
| വിസ്തീര്ണ്ണം |
1,44,000ചതുരശ്ര കിലോമീറ്റര് |
| ജനസംഖ്യ • ജനസാന്ദ്രത |
14,43,19,628(2005) 1002/ച.കി.മീ |
| നാണയം | തക്കാ (BDT) |
| ആഭ്യന്തര ഉത്പാദനം | {{{GDP}}} ({{{GDP Rank}}}) |
| പ്രതിശീര്ഷ വരുമാനം | {{{PCI}}} ({{{PCI Rank}}}) |
| സമയ മേഖല | UTC +6 |
| ഇന്റര്നെറ്റ് സൂചിക | .bd |
| ടെലിഫോണ് കോഡ് | +880 |
തെക്കനേഷ്യയിലെ ഒരു രാജ്യമാണ് ബംഗ്ലാദേശ് (Bangladesh). ഇന്ത്യയും മ്യാന്മറുമാണ് അതിര്ത്തിരാജ്യങ്ങള്. ഇന്ത്യയിലെ പശ്ചിമ ബംഗാളിലേതു പോലെ ബംഗാളി വംശജരുടെ രാജ്യമാണിത്. പേരു സൂചിപ്പിക്കുന്നതും അതു തന്നെ. ഇന്ത്യാ വിഭജനത്തില് പാകിസ്താന്റെ കിഴക്കന് പ്രവിശ്യയായാണ് ബംഗ്ലാദേശ് നിലവില് വന്നത്. കിഴക്കന് പാകിസ്താന് എന്നു തന്നെയായിരുന്നു തുടക്കത്തില് പേര്. ബംഗാളിന്റെ മുസ്ലീം ഭൂരിപക്ഷ പ്രദേശങ്ങളാണ് വിഭജനത്തില് പാകിസ്താന്റെ ഭാഗമാക്കാന് ബ്രിട്ടീഷുകാര് തീരുമാനിച്ചത്. എന്നാല് ഭരണ കേന്ദ്രവുമായി 1600 കിലോമീറ്ററിലേറെ ദൂരം എന്നത് കിഴക്കന് പാകിസ്താനിലെ ജനങ്ങളില് അസ്വസ്ഥതയുണ്ടാക്കി. അതിനേക്കാളേറെ പടിഞ്ഞാറന് പാകിസ്താനില് നിന്നും നേരിടേണ്ടി വന്ന അവഗണന പുതിയൊരു രാജ്യമെന്ന ചിന്ത അവരില് വളര്ത്തി. അങ്ങനെ 1971-ല് ഇന്ത്യയുടെ പിന്തുണയോടെ അരങ്ങേറിയ യുദ്ധത്തിലൂടെ ബംഗ്ലാദേശ് സ്വതന്ത്ര രാജ്യമായി.
കുറഞ്ഞ ഭൂവിസ്തൃതിയും ഉയര്ന്ന ജനസംഖ്യയും ബംഗ്ലാദേശിന്റെ പ്രത്യേകതയാണ്. വിസ്തൃതിയില് നൂറാം സ്ഥാനമാണെങ്കില് ജനസംഖ്യയുടെ കാര്യത്തില് ഏഴാമതാണ് ബംഗ്ലാദേശിന്റെ സ്ഥാനം. രാഷ്ട്രീയ അസ്ഥിരതയും അടിക്കടിയുണ്ടാകുന്ന ചുഴലിക്കൊടുങ്കാറ്റുകളും കടലാക്രമണവും ഈ ചെറുരാജ്യത്തിന്റെ സാമ്പത്തിക ഭദ്രതയെ തകിടം മറിക്കുന്നു. ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ദരിദ്രരാജ്യങ്ങളിലൊന്നാണിത്.
ഉള്ളടക്കം |
[തിരുത്തുക] ഭൂമിശാസ്ത്രം
ബംഗ്ലാദേശിന്റെ പടിഞ്ഞാറും വടക്കും കിഴക്കുമായി ചുറ്റപ്പെട്ട് ഇന്ത്യ കിടക്കുന്നു. തെക്കു കിഴക്കു ഭാഗത്തെ അതിര്ത്തി ബര്മ്മയുമായി പങ്കിടുന്നു. തെക്കുഭാഗം ബംഗാള് ഉള്ക്കടലാണ്. ബംഗ്ലാദേശിന്റെ ഭൂരിഭാഗവും സമുദ്രനിരപ്പില് നിന്ന് 50 അടീ മാത്രം ഉയരത്തിലാണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. സില്ഹെറ്റും ചിറ്റഗോംഗ് കുന്നുകളുമാണ് ഇതിന് അപവാദമായുള്ളത്. ഇവിടെ ഉയരം 500 മുതല് 2000 അടി വരെയാണ്. ബംഗ്ലാദേശിന്റെ ഏറ്റവും തെക്കുവശത്ത് വേലിയേറ്റപ്രദേശമായ സുന്ദര്ബന് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. ഉഷ്ണമേഖലാവനങ്ങള് നിറഞ്ഞ ഇവിടെ മാനുകളുടേയും മുതലകളുടേയ്യും പ്രശസ്തമായ ബംഗാള് കടുവകളുടേയും ആവാസമാണ്[1].
[തിരുത്തുക] നദികള്
പദ്മ, ജമുന, മേഘ്ന എന്നീ നദികളുടെ തടമാണ് ബംഗ്ലാദേശ്. യഥാക്രമം ഗംഗ, ബ്രഹ്മപുത്ര എന്നീ നദികളെയാണ് ബംഗ്ലാദേശില് പദ്മ, ജമുന എന്നീ പേരുകളില് അറിയപ്പെടുന്നത്. ഈ നദികള് കൂടിച്ചേരുന്ന ഇടമായ ചാന്ദ്പൂറില് നദിക്ക് 17 മൈല് വീതിയുണ്ട്. (ചാന്ദ്പൂര് സമുദ്രത്തില് നിന്ന് 70 മൈല് ദൂരെയാണ്). ബംഗ്ലാദേശിന്റെ തെക്കുഭാഗം ഇപ്പോഴും നദിയുടെ എക്കല് നിക്ഷേപം മൂലം രൂപപ്പെട്ടുകൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്. ഇവിടത്തെ കാര്ഷികാഭിവൃദ്ധി, എക്കലിന്റെ പുനര്നിക്ഷേപത്തെ ആശ്രയിച്ചാണ് നിലകൊള്ളുന്നത്. വെള്ളപ്പൊക്കം ഇവിടത്തെ പ്രധാന ഭീഷണിയാണ്[1].
[തിരുത്തുക] കാലാവസ്ഥ
പൊതുവേ ചൂടൂള്ളതും ആര്ദ്രമായ കാലവസ്ഥയുമാണ് ബംഗ്ലാദേശിലേത്. മഴയുടെ അളവ് പ്രദേശത്തിനനുസരിച്ച് വ്യത്യാസപ്പെട്ടിരിക്ക്കുന്നു. പടീഞ്ഞാറു ഭാഗത്ത് 127 സെന്റീമീറ്റര് മുതല് കിഴക്ക് കോക്സ് ബസാര് ഭാഗത്ത് 356 സെന്റീമീറ്റര് വരെയാണ് വാര്ഷികവര്ഷപാതം. മഴയുടെ മൂന്നില് രണ്ടു ഭാഗവും ജൂണ് മുതല് സെപ്റ്റംബര് വരെയുള്ള തെക്കുപടിഞ്ഞാറന് കാലവര്ഷകാലത്താണ് ലഭിക്കുന്നത്. ഇതിനു മുന്പായും ഏപ്രില് മേയ് മാസങ്ങളില് ഇടിവെട്ടോടു കൂടീയ ചെറിയ മഴക്കാലം ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. മണ്സൂണ് കാലത്തിനു ശേഷം ബംഗാള് ഉള്ക്കടലില് നിന്നും ചുഴലിക്കാറ്റും മഴയും ഉണ്ടാകുന്നു. ഏതാണ്ട് ഡിസംബറും ജനുവരിയും മാത്രമാണ് ബംഗ്ലാദേശില് മഴയില്ലാത്ത സമയം. ബംഗ്ലാദേശിലെ ശരാശരി താപനില വടക്ക് 24 °C മുതല് തെക്ക് 27 °C വരെയാണ്. ജനുവരി, മഴയില്ലാത്ത മാസം എന്നതിനു പുറമേ ഏറ്റവും തണുപ്പുള്ള മാസം കൂടീയാണ്. ഇവിടത്തെ കുറഞ്ഞ ആര്ദ്രത 70% ആണ്[1].
[തിരുത്തുക] അവലംബം
ഭൂമിശാസ്ത്ര കുറിപ്പുകള്: (1) ഭാഗികമായി യൂറോപ്പില്; (2) ഭാഗികമായോ പൂര്ണമായോ ഓഷ്യാനിയയില് ഉണ്ടായിരുന്നു എന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു; (3) മിക്കവാറും ഭാഗം ആഫ്രിക്കയില്; (4) തായ്വാന്റെ രാഷ്ട്രീയ സ്ഥിതി കാണുക.
