നേപ്പാള്
വിക്കിപീഡിയ, ഒരു സ്വതന്ത്ര വിജ്ഞാനകോശം.
| ആപ്തവാക്യം: അമ്മയും മാതൃഭൂമിയും സ്വര്ഗത്തേക്കാള് മഹത്തരങ്ങളാണ് | |
| ദേശീയ ഗാനം: രാഷ്ട്രീയ ഗാന് | |
 |
|
| തലസ്ഥാനം | കാഠ്മണ്ഡു |
| രാഷ്ട്രഭാഷ | നേപ്പാളി |
| ഗവണ്മന്റ്
രാഷ്ട്രപതി
പ്രധാനമന്ത്രി |
ഫെഡറല് റിപബ്ലിക് രാംബരണ് യാദവ് മാധവ് കുമാര് നേപ്പാള് |
| രൂപീകരണം | 1768 |
| വിസ്തീര്ണ്ണം |
1,47,181ചതുരശ്ര കിലോമീറ്റര് |
| ജനസംഖ്യ • ജനസാന്ദ്രത |
27,676,457(2005) 196/ച.കി.മീ |
| നാണയം | റുപീ (NPR) |
| ആഭ്യന്തര ഉത്പാദനം | $3914 കോടി (87th) |
| പ്രതിശീര്ഷ വരുമാനം | $1675 (153th) |
| സമയ മേഖല | UTC +5.30 |
| ഇന്റര്നെറ്റ് സൂചിക | .np |
| ടെലിഫോണ് കോഡ് | +977 |
| നേപ്പാളി കൂടാതെ ഹിന്ദിയും വ്യാപകമയി സംസാരിക്കപ്പെടൂന്നുണ്ട്. | |
ദക്ഷിണേഷ്യയിലെ ഒരു രാജ്യമാണ് നേപ്പാള്. ചൈനയ്ക്കും ഇന്ത്യയ്ക്കും ഇടയിലായി കരകളാല് ചുറ്റപ്പെട്ടു കിടക്കുകയാണ് നേപ്പാള്. തൊണ്ണൂറു ശതമാനത്തോളം ജനങ്ങള് ഹിന്ദുമതവിശ്വാസികളാണ്. ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയരമേറിയ കൊടുമുടികളില് എട്ടെണ്ണം ഇവിടെയുണ്ട്. എവറസ്റ്റ് കൊടുമുടിയും ഇതില്പ്പെടും. ടൂറിസം മേഖലയിലും മനോഹരമായ ക്ഷേത്രങ്ങളാലും ഈ രാജ്യം പ്രശസ്തമാണ്. ഇവിടത്തെ ഏറ്റവും വലിയ നഗരമായ കാഠ്മണ്ടു ആണ് ഇതിന്റെ തലസ്ഥാനം. പൊഖാറ, ബിരത്നഗര്, ലളിത്പുര്, ഭക്തപുര്, വീരേന്ദ്രനഗര്, മഹേന്ദ്രനഗര് തുടങ്ങിയവയാണ് മറ്റു പ്രധാന നഗരങ്ങള്.
2007 ഡിസംബര് 27 താല്കാലിക പാര്ലമെന്റ് നേപ്പാളിനെ ഫെഡറല് ഡെമോക്രാറ്റിക് റിപ്പബ്ലിക്ക് ആക്കുമെന്ന് പ്രഖ്യാപിച്ചു. .[1] 2008 മേയ് 28-ന് നേപ്പാളിനെ സ്വതന്ത്ര റിപ്പബ്ലിക്കാക്കി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട ഭരണകൂടം പ്രഖ്യാപിച്ചു. ]][2]
ഉള്ളടക്കം |
[തിരുത്തുക] പേരിനു പിന്നില്
- നേ(പരിശൂദ്ധ) പാല്(ഗുഹ) എന്നീ പദങ്ങള് ചേര്ത്തുവച്ചാണ് നേപ്പാള് എന്ന പേരുണ്ടായത് എന്നു കരുതപ്പെടുന്നു.
- നേവരുടെ പലം(പാലി ഭാഷയില് 'രാജ്യം') എന്ന അര്ത്ഥത്തില് നേപ്പലം എന്നും അതില് നിന്ന് നേപ്പാളം എന്നും പിന്നീട് നേപ്പാള് എന്നും ആയിമാറിയതാവണം. [അവലംബം ആവശ്യമാണ്]
- നേവര് കാഠ്മണ്ടുവിനെ നേപാ എന്നു വിളിക്കുന്നുണ്ട്. ഇതില് നിന്നുണ്ടായതാണ് നേപ്പാള് എന്നാണ് മറ്റൊരു വാദം.
[തിരുത്തുക] ചരിത്രം
കാഠ്മണ്ടു താഴ്വരയില് നിന്നു ലഭിച്ച നവീന ശിലായുഗ ആയുധങ്ങള് ഇവിടെ ഒമ്പതിനായിരം വര്ഷം മുന്പ് [3]ഇവിടെ ജനവാസമുണ്ടായിരുന്നു എന്ന് സൂചിപ്പിക്കുന്നു. രണ്ടായിരത്തിയഞ്ഞൂറ് വര്ഷം മുന്പ് ഇവിടെ ടിബറ്റോ-ബര്മന് വംശജര് ഇവിടെ താമസിച്ചിരുന്നതായി കണക്കാക്കുന്നു. ഇന്തോ-ആര്യന് ഗോത്രക്കാര് ഇവിടെ ഏകദേശം ൧൫൦൦(1500)ബി.സി.യില് എത്തിയതായി കണക്കാക്കുന്നു. ൧൦൦൦(1000)ബി.സി.യോടടുത്ത് ചെറിയ നാട്ടുരാജ്യങ്ങള് രൂപപ്പെട്ടു തുടങ്ങി. ൨൫൦(250)ബി.സി.യോടുകൂടി നേപാള് മൗര്യ രാജവംശത്തിന്റെയും പിന്നിട് ഗുപ്തന്മാരുടെയും കീഴിലായി. ഏ.ഡി അഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിനു ശേഷം ലിച്ചാവീസ് എന്ന ഭരണ കൂടം ഇവിടം പിടിച്ചടക്കുന്നു. ഏ.ഡി.എട്ടാം നൂറ്റണ്ടോടുകൂടി അതും തകര്ന്നു. ശേഷം വന്നത് നേവര് ഭരണകൂടമാണ്. ഏ.ഡി.പതിനൊന്നാം നൂറ്റാണ്ടോടെ ചാലുക്യ ഭരണകൂടം ഇവിടം പിടിച്ചടക്കി. 1482ല് നേപ്പാള് കാഠ്മണ്ടു, പഠാന്, ഭാദ്ഗോണ്, എന്നീ പ്രവിശ്യകളായി വിഭജിക്കപ്പെട്ടു. 1765ല് ഗൂര്ഖകളില്പ്പെട്ട പ്രിഥ്വി നാരായണ് ഷാ നേപ്പാളിനെ ഏകീകരിച്ചു. ബ്രിട്ടീഷ് ഈസ്റ്റ് ഇന്ത്യ കമ്പനിയുമായുള്ള തര്ക്കം ആംഗ്ലോ-നേപ്പാളി യുദ്ധത്തിനു വഴിവെച്ചു(1815-16). ഇതേത്തുടര്ന്ന് നേപ്പാളിന് ചില പ്രവിഷ്യകള് നഷ്ടപ്പെട്ടു. യുദ്ധത്തിനു ശേഷം രാജകുടുംബത്തിനു സ്ഥിരത നഷ്ടപ്പെട്ടു. ജങ് ബഹദുര് എന്ന പട്ടാള നേതാവും രാജകുടുംബവും തമ്മില് നടന്ന യുദ്ധത്തില് ബഹദുര് വിജയിക്കുകയും അദ്ദേഹം റാണാ സാമ്രാജ്യം സ്ഥാപിക്കുകയും ചെയ്തു. റാണകള് 1857ലെ ശിപായി ലഹളയിലും രണ്ടു ലോക മഹായുദ്ധത്തിലും ബ്രിട്ടണെ സഹായിച്ചു. 1923ല് ബ്രിട്ടണ് നേപ്പാളുമായി കരാറില് ഒപ്പുവെച്ചു. 1955ല് മഹേന്ദ്ര വീര് വിക്രം ഷാ രാജാവായി സ്ഥാനമേറ്റു. 1959ല് ഇവിടെ ഒരു പാര്ട്ടി രഹിത പഞ്ചായത്തു രീതി നടപ്പില് വന്നു. 1972ല് വീരേന്ദ്ര രാജകുമാരന് രാജാവായി. ജന് അന്ദോളനിന്റെ പ്രവര്ത്തന ഫലമായി 1991ല് ഒരു ബഹു പാര്ട്ടി പാര്ലമെന്റ് ഇവിടെ നിലവില് വന്നു. എങ്കിലും നിര്വചിക്കപ്പെടാത്ത പല പ്രധാന ശക്തികളും രാജാവിനുണ്ടായിരുനു. 1996ല് ഇവിടെ മവോയിസ്റ്റ് തീവ്രവാദികളുടെ ആക്രമണം ആരംഭിച്ചു. മവോയിസ്റ്റുകള് രാജാവിനും രാഷ്ട്രീയ പാര്ട്ടികള്ക്കുമെതിരെ ഗറില്ല യുദ്ധം നടത്തി. ഇത് നേപാളീസ് ആഭ്യന്തര യുദ്ധത്തിനു വഴി വെച്ചു. ഇതില് ൧൫൦൦൦(15000) പേര് മരണപ്പെട്ടു. ജൂണ് 1 2001ന് വീരേന്ദ്ര സ്വന്തം മകന് ദീപേന്ദ്രയാല് കൊല്ലപ്പേട്ടു[4]. ശേഷം ഗ്യാനേന്ദ്ര മഹാരാജാവ് സ്ഥാനമേറ്റു. ൨൦൦൨(2002)ല് രാജാവ് പാര്ലമന്റ് പിരിച്ചുവിട്ടു. 2005ല് അദ്ദേഹം അടിയന്തരാവസ്ഥ പ്രഖ്യാപിക്കുകയും ഭരണം പൂര്ണമായി സ്വയം ഏറ്റെടുക്കുകയും ചെയ്തു. 2006ലെ ജനാധിപത്യ നീക്കത്തെ തുടര്ന്നു ഏപ്രില് 24,2006 ന് പരമാധികാരം ജനങ്ങള്ക്കു തിരിച്ചു നല്കുകയും പാര്ലമെന്റ് വീണ്ടും വിളിച്ചുകൂട്ടുകയും ചെയ്തു. മെയ് 18, 2006ന് പാര്ലമെന്റ് നേപാളിനെ മതേതര രാഷ്ട്രമായി പ്രഖ്യാപിച്ചു.
[തിരുത്തുക] മവോയിസ്റ്റ് ആഭ്യന്തര യുദ്ധം
1996 മുതല് 2006 വരെ ഒരു പതിറ്റാണ്ടു നീണ്ടു നിന്ന ഗവണ്മന്റും 'കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാര്ട്ടി ഓഫ് നേപ്പാള്(മവോയിസ്റ്റ്)'ഉം തമ്മിലുള്ള യുദ്ധം മവോയിസ്റ്റ് ആഭ്യന്തര യുദ്ധം അഥവാ നേപ്പാളിലെ ജനകീയ യുദ്ധം എന്നറിയപ്പെടുന്നു. യുദ്ധത്തിന്റെ പ്രഖ്യാപിത ലക്ഷ്യം 'പീപ്പിള്സ് റിപ്പബ്ലിക് ഓഫ് നേപ്പാള്' സ്ഥാപിക്കുക എന്നതായിരുന്നു. 1996 ഫെബ്രുവരി 13 നാണ് ഈ യുദ്ധം തുടങ്ങിയത്. മവോയിസ്റ്റ് തീവ്രവാദികളാല് കൊല്ലപ്പെട്ട 4000 പേരും ഗവണ്മെന്റിനാല് കൊല്ലപ്പെട്ട 8200 പേരും ഉള്പെടെ ഏകദേശം 12700 പേര് കൊല്ലപ്പേട്ടു.
[തിരുത്തുക] ഗൂര്ഖ യുദ്ധം
1814 മുതല് 1816 വരെ നേപ്പാളിലെ ഗൂര്ഖ സൈന്യവും ബ്രിട്ടിഷ് ഈസ്റ്റ് ഇന്ത്യ കമ്പനിയും തമ്മില് നടന്ന ഈ യുദ്ധം ആംഗ്ലൊ-നേപാളി യുദ്ധം എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. അമര് സിങ് താപ, ഭീംസെന് താപ, രഞ്ജുര് സിങ് താപ, ഭക്തി താപ എന്നിവര് നേപ്പാളിനു വേണ്ടി പൊരുതി. സിഗൗലി സന്ധിയില് ഈ യുദ്ധം അവസാനിച്ചു. ഈ സന്ധിയെ തുടര്ന്ന് നേപ്പാളിന് ടറായി മേഖലയുടെ കുറെ ഭാഗം നഷ്ടപ്പെട്ടു. അതിനു പകരമായി ബ്രിട്ടിഷ് ഈസ്റ്റ് ഇന്ത്യ കമ്പനി രണ്ടു ലക്ഷം രൂപ നേപ്പാളിന് ആണ്ടുതോറും നല്കേണ്ടിയിരുന്നു.
[തിരുത്തുക] ഭൂമിശാസ്ത്രം
വടക്ക് ചൈനയും(ടിബറ്റും) മറ്റു മൂന്നു ഭാഗം ഇന്ത്യയാലും ചുറ്റപ്പെട്ടു കിടക്കുന്ന ഈ രാജ്യം കുന്നുകളും മലകളും നിറഞ്ഞതാണ്. മഞ്ഞു നിറഞ്ഞ ഹിമാലയമലനിരകള് ഇവിടം നിറഞ്ഞു കിടക്കുന്നു. ലോകത്തിലെ എറ്റവും ഉയരം കൂടിയ എട്ടു കൊടുമുടികള് ഇവിടെയാണ്. ഏകദേശം 800കി.മീ. നീളവും 150കി.മീ വീതിയും ഉണ്ട് നേപ്പാളിന്. 147,181ച.കി.മീ വിസ്തൃതിയുള്ള നേപ്പാള് വലിപ്പത്തില് തൊണ്ണൂറ്റിമൂന്നാം സ്ഥാനത്തു നില്ക്കുന്നു. പശ്ചിമ ബംഗാള് ഈ രാജ്യത്തെ ബംഗ്ലാദേശില് നിന്നും സിക്കിം ഇതിനെ ഭൂട്ടാനില് നിന്നും വേര്ത്തിരിക്കുന്നു. നേപ്പാളിനെ ബംഗ്ലാദേശില് നിന്നും വേര്ത്തിരിക്കുന്ന ഭൂപ്രദേശത്തെ ചിക്കന്സ് നെക്ക് എന്നു വിളിക്കുന്നു. കടല് മാര്ഗം വരുന്ന ചരക്കുകള്ക്ക് നേപ്പാള് ഇന്ത്യയെ ആശ്രയിക്കുന്നു. ടറായി മേഖലയിലൊഴികെ മറ്റു പ്രദേശങ്ങളിലെല്ലാം ശക്തമായ തണുപ്പാണ് ഇവിടെ. കാലാവസ്ഥ പരമായും സമുദ്ര നിരപ്പില് നിന്നുള്ള ഉയരമനുസരിചും നേപ്പാളിനെ ഉഷ്ണ മേഖല(1200മി. നു താഴെ), മിതശീതോഷ്ണ മേഖല(1200 മുതല് 2400മി. വരെ), ശീത മേഖല(2400 മുതല് 3600മി. വരെ), ഉപ ആര്ട്ടിക് മേഖല(3600 മുതല് 4400മി. വരെ), ആര്ട്ടിക് മേഖല(4400മി. നു മുകളില്) എന്നിങ്ങനെ അഞ്ചായിത്തിരിക്കാം. ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായി നേപ്പാളിനെ മൂന്നായിത്തിരിക്കാം ടറായി മേഖല, കുന്നിന് പ്രദേശം, മലമ്പ്രദേശം.
[തിരുത്തുക] ടറായി മേഖല
നേപ്പാളിലെ പരന്നു കിടക്കുന്ന കുറച്ചു ഭാഗമാണ് ടറായി മേഖല അഥവാ മധെശ് എന്നു വിളിക്കപ്പെടുന്നു. ഇന്ത്യയുടെ അതിര്ത്തിയിലുള്ള ഈ മേഖല വളക്കൂറുള്ള ഏക്കല് മണ്ണു നിറഞ്ഞതാണ്. സമുദ്ര നിരപ്പില് നിന്നു 300 മുതല് 1000 മീറ്റര് ഉയരത്തിലാണ് ഈ മേഖല ഗംഗ സമതല പ്രദേശത്തിന്റെ തുടര്ച്ചയാണ്. കോസി, നാരായണി, കര്ണാലി എന്നീ നദികള് ഈ മേഖലയിലൂടെ ഒഴുകുന്നു. കൃഷിയാലും കാടാലും ടറായി മേഖല രാജ്യത്തിന്റെ പ്രധാന വരുമാന സോത്രസാണ്. ടറായി എന്ന പേര്ഷ്യന് വാക്കിനര്ത്ഥം ഈര്പ്പം എന്നാണ്. ഇതില് നിന്നു തന്നെ ഈ മേഖലയുടെ ഈര്പ്പം നിറഞ്ഞ കാലാവസ്ഥ മനസ്സിലാക്കാം.
[തിരുത്തുക] കുന്നിന് പ്രദേശം
ഈ മേഖല പഹാഡ് എന്നും അറിയപ്പെടുന്നുണ്ട്. ടറായി മേഖലക്കു വടക്കായി സമുദ്ര നിരപ്പില് നിന്നും 1000 മുതല് 4000 മീറ്റര് ഉയരത്തില് ഈ മേഖല നിലകൊള്ളുന്നു. രാജ്യത്തെ ഏറ്റവും വളക്കൂറുള്ളതും നാഗരികവുമായ കാഠ്മണ്ടു താഴ്വര ഈ മേഖലയിലാണ്. നേപ്പാളികളില് ഏറിയ പങ്കും കാത്മണ്ഡു താഴ്വരയിലാണ് വസിക്കുന്നത്. കാത്മണ്ഡു താഴ്വര, കാലങ്ങള്ക്കു മുന്പുണ്ടായിരുന്ന ഒരു തടാകത്തിന്റെ അടിത്തട്ടാണെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. ഈ താഴ്വരയിലാണ് നേപ്പാളിലെ പ്രധാന നഗരങ്ങളായ കാത്മണ്ഡു, പതാന്, ഭട്ഗാവ് എന്നിവ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്[5]. മഹാഭാരത്, ഷിവാലിക് എന്നീ നിരകളും ഇവിടെയുണ്ട്. രാജ്യത്തിന്റെ സാംസ്കാരിക കേന്ദ്രമാണ് ഈ പ്രദേശം. രാജ്യത്തിന്റെ തലസ്ഥാന നഗരമായ കാഠ്മണ്ടു ഇവിടെയാണ്.
[തിരുത്തുക] മലമ്പ്രദേശം
കുന്നിന് പ്രദേശത്തിനു വടക്കുള്ള ഈ മേഖല സമുദ്ര നിരപ്പില് നിന്നും 4000 മീറ്റര് മുകളില് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. ജനതാമസവും മറ്റു സാമ്പത്തിക പ്രവര്ത്തനങ്ങളും ഇവിടെ വളരേക്കുറവാണ്. യതി എന്ന മഞ്ഞുമനുഷ്യന് ഇവിടെയുണ്ടെന്നു പറയപ്പെടുന്നു. എവറസ്റ്റടക്കമുള്ള എട്ടു കൊടുമുടികള്-ലോത്സെ, മക്കാളു, ചോ ഒയു, കാഞ്ചന് ജംഗ, ദൗളഗിരി, അന്നപൂര്ണ്ണ, മാനസ്ലു- ഇവിടെയാണ്. 1990 കളില് ഇവിടെ കൃഷിയും ഇവിടെ നടന്നിരുന്നു. മലനിരകള്ക്ക് ഇവിടെ 5000 മുതല് 5500 കി.മീ വരെ നീളമുണ്ട്.
[തിരുത്തുക] മേഖലകളും, ജില്ലകളും, മണ്ഡലങ്ങളും
നേപ്പാളിനെ 5 വികസന മണ്ഡലങ്ങളായും, 14 മേഖലകളായും, 75 ജില്ലകളായും തിരിച്ചിട്ടുണ്ട്.
[തിരുത്തുക] മണ്ഡലങ്ങള്
- മധ്യ മണ്ഡലം
- കിഴക്കേ മണ്ഡലം
- വിദൂര പശ്ചിമ മണ്ഡലം
- മധ്യ പശ്ചിമ മണ്ഡലം
- പശ്ചിമ മണ്ഡലം
[തിരുത്തുക] മേഖലകള്
|
[തിരുത്തുക] ജില്ലകള്
|
|
|
|
|
[തിരുത്തുക] രാഷ്ട്രീയം
ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പുതിയ റിപ്പബ്ലിക്കാണ് നേപ്പാള്. 2008-മെയ് 28-നാണ് നേപ്പാള് റിപ്പബ്ലിക്കായി പ്രഖ്യാപിയ്ക്കപ്പെട്ടത്. അതോടെ,240 വര്ഷം പഴക്കമുള്ള രാജവംശവും രാജപ്രതാപവും ചരിത്രമായി മാറി.
1990-വരെ രാജാവായിരുന്നു രാജ്യത്തിന്റെ സര്വ്വാധികാരി. 1990-ലെ ബഹുജന പ്രക്ഷോഭത്തെത്തുടര്ന്ന് വീരേന്ദ്ര രാജാവ്രാജാവ് രാഷ്ട്രത്തലവനും പ്രധാന മന്ത്രി ഗവണ്മന്റിന്റെ നേതാവുമായ പുതിയ ഭരണക്രമം നടപ്പിലാക്കി. തുടര്ന്ന് രണ്ടു സഭകളുള്ള -പ്രതിനിധി സഭയും രാഷ്ട്രീയ സഭയും-പാര്ലമെന്റ് സംവിധാനം നിലവില് വന്നു. പ്രതിനിധി സഭയില് അഞ്ചു വര്ഷത്തേക്കു തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെടുന്ന 205 അംഗങ്ങളാണുണ്ടായിരുന്നത്. രാഷ്ട്രീയ സഭയിലെ 60 അംഗങ്ങളില് 35 പേരെ പ്രതിനിധി സഭയും 15 പേരെ പ്രാദേശിക വികസന സഭകളും 10 പേരെ രാജാവും തിരഞ്ഞെടുത്തിരുന്ന ഒരു ബഹുപാര്ട്ടി ഭരണസംവിധാനമായിരുന്നു നേപ്പാളില് നിലവിലിരുന്നത്. ഗവണ്മെന്റും പാര്ലമെന്റും ചേര്ന്ന് നിയമ നിര്മാണം നടത്തുകയും,രാജാവും മന്ത്രിമാരും ചേര്ന്നു ഭരണനിര്വഹണം കൈകാര്യം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു പോന്നു. രാജാവാല് നിയമിക്കപ്പെടുന്ന ചീഫ് ജസ്റ്റിസിന്റെ നേതൃത്വത്തിലുളള സര്വോച്ച അദാലത്ത് അഥവാ സുപ്രീം കോടതിയായിരുന്നു നീതിന്യായ വ്യവസ്ഥയുടെ കേന്ദ്രം.
ഭരണക്രമം മാറിയതിനു ശേഷമുള്ള ആദ്യതിരഞ്ഞെടുപ്പില് (1991ല്) നേപ്പാളി കോണ്ഗ്രസ് പാര്ട്ടി വിജയിച്ചു. 1994-ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പില് നേപ്പാളി കോണ്ഗ്രസ് പാര്ട്ടിയെ പിന്തള്ളി നേപ്പാളി കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാര്ട്ടി പ്രതിനിധി സഭയില് ഭൂരിപക്ഷം നേടിയതോടെ,നേപ്പാള്,കമ്യൂണിസ്റ്റ് നിയന്ത്രണമുള്ള രാജഭരണം നിലവില് വരുന്ന ഏഷ്യയിലെ ആദ്യ രാജ്യമായി മാറി. മന്മോഹന് അധികാരിയായിരുന്നു പ്രധാനമന്ത്രി.
1999 മുതല് 2003 വരെ മൂന്ന് കോണ്ഗ്രസ് പ്രധാനമന്ത്രിമാര് നേപ്പാള് ഭരിച്ചു. കെ.പി.ഭട്ടറായ്(1999മെയ്31-2000മാര്ച്ച് 17),ഗിരിജാപ്രസാദ് കൊയ്രാള(2000മാര്ച്ച് 20-2001 ജൂലൈ 19),ഷേര് ബഹാദൂര് ഡ്യൂബ(2001-2003)എന്നിവരായിരുന്നു അവര്. 2003-ല് ഗ്യാനേന്ദ്ര രാജാവ് ഷേര് ബഹാദൂര് ഡ്യൂബയുടെ ഗവണ്മെന്റ് പിരിച്ചു വിട്ട്,സൂര്യ ബഹാദൂര് താപ്പയെ പ്രധാനമന്ത്രിയാക്കി.
2001-ല് യുവരാജാവായിരുന്ന ദീപേന്ദ്ര നടത്തിയ കൂട്ടക്കൊലയില്,അദ്ദേഹത്തിന്റെ അച്ഛനും രാജാവുമായിരുന്ന വീരേന്ദ്രരാജാവും,പത്നിയും രണ്ടു പുത്രിമാരും ഒരു പുത്രനുമടക്കം ഏഴു പേര് കൊല്ലപ്പെട്ടു. തുടര്ന്ന് വീരേന്ദ്രരാജാവിന്റെ സഹോദരനായ ഗ്യാനേന്ദ്ര അധികാരത്തില് വന്നു.
2005 ഫെബ്രുവരി 1-ന് മാവോയിസ്റ്റുകളെ അടിച്ചമര്ത്തുന്നതില് ഗവണ്മെന്റ് പരാജയപ്പെട്ടുവെന്ന കാരണം പറഞ്ഞ്, ഗ്യാനേന്ദ്ര ഗവണ്മെന്റ് പിരിച്ചു വിട്ടു. ഈ നടപടിയില് പ്രതിഷേധിച്ച് രാഷ്ട്രീയപാര്ട്ടികള് നടത്തിയ പ്രക്ഷോഭങ്ങള് ഭരണപ്രതിസന്ധി രൂക്ഷമാക്കി. അങ്ങനെ 2004-ഏപ്രിലോടു കൂടി അധികാരം ജനങ്ങള്ക്കു നല്കാന് രാജാവ് നിര്ബന്ധിതനായി. 2006 മെയ് 19-ന് രാജാവ് ഭരണനിര്വ്വഹണം നേപ്പാള് ഗവണ്മെന്റിനു നല്കി. സൈന്യത്തിന്റെ ചുമതല ഉള്പ്പെടെ രാജാവിലും രാജകുടുംബത്തിലും നിക്ഷിപ്തമായിരുന്ന പല അധികാരങ്ങളും പാര്ലമെന്റിനു ലഭിച്ചു. രാജാവിന്റെ ഉപദേശക സമിതിയായ രാജ് പരിഷത് പിരിച്ചു വിടുകയും,രാജകുടുംബത്തിന്റെ സ്വത്തുക്കള് ആദായനികുതിനിയമത്തിനു കീഴില് കൊണ്ടുവരികയും ചെയ്തു. 2006 ജൂലൈ 19 ന്,പ്രധാനമന്ത്രി ജി.പി.കൊയ്രാള ഐക്യരാഷ്ട്ര സഭയ്ക്കയച്ച കത്തില്,നേപ്പാളില് പൊതുതിരഞ്ഞെടുപ്പു നടത്താനുള്ള സന്നദ്ധത പ്രകടിപ്പിച്ചു.
2008 ഏപ്രില് 10-ന് നടന്ന പൊതുതിരഞ്ഞെടുപ്പില് കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാര്ട്ടി ഓഫ് നേപ്പാള്(മാവോയിസ്റ്റ്),ഏറ്റവും വലിയ ഒറ്റ കക്ഷിയായി.
2008 മെയ് 28-ന് 289 വര്ഷം നീണ്ടുനിന്ന രാജഭരണത്തിന് അന്ത്യം കുറിച്ചുകൊണ്ട് നേപ്പാള് റിപ്പബ്ലിക്കായി പ്രഖ്യാപിക്കപ്പെട്ടു. ജൂണ് 11ന് അവസാനത്തെ രാജാവ് ഗ്യാനേന്ദ്ര കൊട്ടാരം വിട്ടു.
2008 ഓഗസ്റ്റ് 18-ന് മാവോയിസ്റ്റ് പാര്ട്ടി നേതാവ് പുഷ്പകമല് ദഹാല് പ്രചണ്ഡ നേപ്പാള് റിപ്പബ്ലിക്കിന്റെ പ്രഥമ പ്രധാനമന്ത്രിയായി ചുമതലയേറ്റു.[6]. 2009 മേയ് മാസത്തില് പ്രചണ്ഡ രാജിവച്ചതിനെത്തുടര്ന്ന് മേയ് 23-ന് മാധവ് കുമാര് നേപ്പാള് പുതിയ പ്രധാനമന്ത്രിയായി തെരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു[7].
[തിരുത്തുക] ഇതും കാണുക
[തിരുത്തുക] അവലംബം
- ↑ Bill turns Nepal into federal republic. Kantipur Report. 2007-12-28.
- ↑ Nepal abolishes monarchy. CNN. 2008-05-28. Retrieved 2008-05-28.
- ↑ http://www.ancientworlds.net/aw/Places/Place/325095
- ↑ http://www.infoplease.com/ipa/A0107820.html
- ↑ HILL, JOHN (1963). "6 - Northern India (Himalaya)". THE ROCKLIFF NEW PROJECT - ILLUSTRATED GEOGRAPHY - THE INDIAN SUB-CONTINENT. LONDON: BARRIE & ROCKLIFF. pp. 212.
- ↑ Prachanda sworn in as Nepal prime minister> Times of India. 2008 ഓഗസ്റ്റ് 18
- ↑ http://www.google.com/hostednews/afp/article/ALeqM5gD6g0JrxeQ5R-4t1N1bfBE0CSOwQ
ഭൂമിശാസ്ത്ര കുറിപ്പുകള്: (1) ഭാഗികമായി യൂറോപ്പില്; (2) ഭാഗികമായോ പൂര്ണമായോ ഓഷ്യാനിയയില് ഉണ്ടായിരുന്നു എന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു; (3) മിക്കവാറും ഭാഗം ആഫ്രിക്കയില്; (4) തായ്വാന്റെ രാഷ്ട്രീയ സ്ഥിതി കാണുക.
 |
നേപ്പാളിന്റെ ഭൂമിശാസ്ത്രവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഈ ലേഖനം അപൂര്ണ്ണമാണ്. ഇതു വികസിപ്പിക്കുവാന് സഹായിക്കുക. |
