യുറാനസ്

വിക്കിപീഡിയ, ഒരു സ്വതന്ത്ര വിജ്ഞാനകോശം.
Uranus Astronomical symbol of Uranus
Uranus as seen by Voyager 2
Uranus, as seen by Voyager 2
കണ്ടെത്തൽ
കണ്ടെത്തിയത് വില്യം ഹെർഷൽ
കണ്ടെത്തിയ തിയതി മാർച്ച് 13, 1781
വിശേഷണങ്ങൾ
Adjectives Uranian
ഭ്രമണപദത്തിന്റെ സവിശേഷതകൾ[2][a]
ഇപ്പോക്ക് J2000
അപസൗരത്തിലെ ദൂരം 3,004,419,704 km
20.08330526 AU
ഉപസൗരത്തിലെ ദൂരം 2,748,938,461 km
18.37551863 AU
2,876,679,082 km
19.22941195 AU
എക്സൻട്രിസിറ്റി 0.044405586
30,799.095 days
84.323326 yr
369.66 days[1]
6.81 km/s[1]
142.955717°
ചെരിവ് 0.772556°
6.48° to Sun's equator
73.989821°
96.541318°
Known satellites 27
ഭൗതിക സവിശേഷതകൾ
25,559 ± 4 km
4.007 Earths[3][c]
24,973 ± 20 km
3.929 Earths[3][c]
Flattening 0.0229 ± 0.0008[b]
8.1156×109 km²[4][c]
15.91 Earths
വ്യാപ്തം 6.833×1013 km³[1][c]
63.086 Earths
പിണ്ഡം

8.6810 ± 13×1025 kg
14.536 Earths[5]

GM=5,793,939 ± 13 km³/s²
ശരാശരി സാന്ദ്രത
1.27 g/cm³[1][c]
8.69 m/s²[1]<[c]
0.886 g
21.3 km/s[1][c]
0.71833 day
17 h 14 min 24 s[3]
Equatorial rotation velocity
2.59 km/s
9,320 km/h
97.77°[3]
North pole right ascension
17 h 9 min 15 s
257.311°[3]
North pole declination
−15.175°[3]
അൽബിഡോ

0.300 (bond)

0.51 (geom.)[1]
ഉപരിതല താപനില min mean max
bar level[7] 76 K
0.1 bar
(tropopause)[8]
49 K 53 K 57 K
5.9[6] to 5.32[1]
3.3"–4.1"[1]
അന്തരീക്ഷം
27.7 km[1]
ഘടന (വ്യാപ്തമനുസരിച്ച്)

(Below 1.3 bar)

83 ± 3% Hydrogen (H2)
15 ± 3% Helium
2.3% Methane
0.009%
(0.007–0.015%)
Hydrogen deuteride (HD)[9]
Ices:
Ammonia
water
ammonium hydrosulfide (NH4SH)
methane (CH4)

സൗരയൂഥത്തിലെ മൂന്നാമത്തെ വലിയ ഗ്രഹമാണ്‌ യുറാനസ്. 1781 മാർച്ച് 13-ന് വില്യം ഹെർഷൽ ആണ്‌ യുറാനസ് കണ്ടെത്തിയത്. സൂര്യനിൽ നിന്നുള്ള ദൂരം മാനദണ്ഡമാക്കിയാൽ സൗരയൂഥത്തിലെ ഏഴാമത്തെ ഗ്രഹം.ഗ്രീക്കുപുരാണങ്ങളിൽ ആകാശത്തിന്റെ ദേവനായ യുറാനസിന്റെ പേരാണ് ഇംഗ്ലീഷുകാർ ഇതിനു കൊടുത്തിരിക്കുന്നത്‌. യുറാനസിന് കുറഞ്ഞത്‌ 27 ഉപഗ്രഹങ്ങൾ ഉണ്ടെന്നുകണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്‌. മിറാൻഡ എന്ന ഉപഗ്രഹമാണ് ഇതിൽ ഏറ്റവും പ്രധാനം.

84 ഭൂവർഷം കൊണ്ടു സൂര്യനെ ഒരു പ്രാവശ്യം വലം വയ്ക്കുന്ന യുറാനസ്‌, 17 മണിക്കൂർകൊണ്ടു അതിന്റെ അച്ചുതണ്ടിൽ ഒരു പ്രാവശ്യം തിരിയും. വോയേജർ 2 എന്ന ബഹിരാകാകാശ വാഹനമാണ് യുറാനസിനനെ സമീപിച്ച്‌ ആദ്യമായി പഠനം നടത്തിയത്‌.

റോമൻ മിഥോളജിയിലെ ദേവീദേവന്മാരുടെ പേരുകളാണ് സൗരയൂധത്തിലെ മറ്റു ഗ്രഹങ്ങൾക്ക് നൽകിയിരിക്കുന്നതെങ്കിൽ ഗ്രീക്ക് മിഥോളജിയിൽ നിന്നാണ് യുറാനസിന്റെ പേര് വന്നതെന്ന പ്രത്യേകതയുണ്ട്. ആകാശത്തിന്റെ ഗ്രീക്ക് ദേവനായ ഔറാനോസിന്റെ നാമമാണ് ഈ ഗ്രഹത്തിന് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. മറ്റു വാതകഭീമന്മാരെപ്പോലെ യുറാനസിനും ചുറ്റും വലയങ്ങളും, കാന്തികമണ്ഡലവും, ധാരാളം ഉപഗ്രഹങ്ങളുമുണ്ട്. യുറാനസിന്റെ അച്ചുതണ്ട് വശത്തേയ്ക്കാണെന്ന പ്രത്യേകതയുണ്ട്. മറ്റു മിക്ക ഗ്രഹങ്ങളുടെയും മദ്ധ്യരേഖയ്ക്കടുത്താണ് യുറാനസിന്റെ ഉത്തരധ്രുവവും ദക്ഷിണധ്രുവവും.[10] 1986-ൽ വൊയേജർ 2-ൽ നിന്നു ലഭിച്ച ചിത്രങ്ങ‌ൾ കാണിച്ചത് യുറാനസിന്റെ ഉപരിതലത്തിൽ എടുത്തുകാണാവുന്ന പ്രത്യേകതകളൊന്നുമില്ല എന്നാണ്. മറ്റു വാതകഭീമന്മാർക്ക് തണുത്ത നാടകളും വലിയ കൊടുങ്കാറ്റുകളും മറ്റും ദൃശ്യമാണെങ്കിലും യുറാനസിൽ അത്തരമൊന്നും കാണപ്പെട്ടില്ല.[10] ഭൂമിയിൽ നിന്നുള്ള നിരീക്ഷണത്തിൽ ഋതു ഭേദങ്ങളും കാലാവസ്ഥാമാറ്റങ്ങളും കാണപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. യുറാനസ് ഇക്വിനോക്സിനോട് അടുക്കുന്നതിനോടനുബന്ധിച്ചാണീ മാറ്റങ്ങൾ കാണപ്പെട്ടു തുടങ്ങിയത്. ഇവിടെ കാറ്റിന്റെ വേഗത സെക്കന്റിൽ 250 മീറ്റർ വരെയാകാം (900 കിലോമീറ്റർ/അവർ).[11]

ചരിത്രം[തിരുത്തുക]

കുറിപ്പുകൾ[തിരുത്തുക]

അവലംബം[തിരുത്തുക]

  1. 1.0 1.1 1.2 1.3 1.4 1.5 1.6 1.7 1.8 1.9 Williams, Dr. David R. (January 31, 2005). "Uranus Fact Sheet". NASA. ശേഖരിച്ചത് 2007-08-10.  ഉദ്ധരിച്ചതിൽ പിഴവ്: അസാധുവായ <ref> ടാഗ്; "fact" എന്ന പേര് വ്യത്യസ്തമായ ഉള്ളടക്കത്തോടെ നിരവധി തവണ നിർവ്വചിച്ചിരിക്കുന്നു
  2. Yeomans, Donald K. (July 13, 2006). "HORIZONS System". NASA JPL. ശേഖരിച്ചത് 2007-08-08.  — At the site, go to the "web interface" then select "Ephemeris Type: ELEMENTS", "Target Body: Uranus Barycenter" and "Center: Sun".
  3. 3.0 3.1 3.2 3.3 3.4 3.5 DOI:10.1007/s10569-007-9072-y 10.1007/s10569-007-9072-y
    This citation will be automatically completed in the next few minutes. You can jump the queue or expand by hand
  4. Munsell, Kirk (May 14, 2007). "NASA: Solar System Exploration: Planets: Uranus: Facts & Figures". NASA. ശേഖരിച്ചത് 2007-08-13. 
  5. DOI:10.1086/116211 10.1086/116211
    This citation will be automatically completed in the next few minutes. You can jump the queue or expand by hand
  6. Espenak, Fred (2005). "Twelve Year Planetary Ephemeris: 1995–2006". NASA. യഥാർത്ഥ സൈറ്റിൽ നിന്ന് December 5, 2012-നു ആർക്കൈവ് ചെയ്തത്. ശേഖരിച്ചത് June 14, 2007. 
  7. DOI:10.1016/0032-0633(95)00061-5 10.1016/0032-0633(95)00061-5
    This citation will be automatically completed in the next few minutes. You can jump the queue or expand by hand
  8. DOI:10.1146/annurev.aa.31.090193.001245 10.1146/annurev.aa.31.090193.001245
    This citation will be automatically completed in the next few minutes. You can jump the queue or expand by hand
  9. Feuchtgruber, H.; Lellouch, E.; B. Bezard; et.al. (1999). "Detection of HD in the atmospheres of Uranus and Neptune: a new determination of the D/H ratio". Astronomy and Astrophysics 341: L17–L21. 
  10. 10.0 10.1 DOI:10.1126/science.233.4759.43 10.1126/science.233.4759.43
    This citation will be automatically completed in the next few minutes. You can jump the queue or expand by hand
  11. DOI:10.1016/j.icarus.2005.07.022 10.1016/j.icarus.2005.07.022
    This citation will be automatically completed in the next few minutes. You can jump the queue or expand by hand

കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക്[തിരുത്തുക]

പുറത്തേയ്ക്കുള്ള കണ്ണികൾ[തിരുത്തുക]

സൗരയൂഥം
സൂര്യൻ ബുധൻ ശുക്രൻ ചന്ദ്രൻ ഭൂമി ഫോബോസും ഡെയ്മോസും ചൊവ്വ സെറെസ് ഛിന്നഗ്രഹവലയം വ്യാഴം വ്യാഴത്തിന്റെ ഉപഗ്രഹങ്ങൾ ശനി ശനിയുടെ ഉപഗ്രഹങ്ങൾ യുറാനസ് യുറാനസിന്റെ ഉപഗ്രഹങ്ങൾ നെപ്റ്റ്യൂൺറ്റെ ഉപഗ്രഹങ്ങൾ നെപ്റ്റ്യൂൺ കാരോൺ പ്ലൂട്ടോ കുയ്പർ വലയം ഡിസ്നോമിയ ഈറിസ് The scattered disc ഊർട്ട് മേഘംSolar System XXVII.png
നക്ഷത്രം: സൂര്യൻ
ഗ്രഹങ്ങൾ: ബുധൻ - ശുക്രൻ - ഭൂമി - ചൊവ്വ - വ്യാഴം - ശനി - യുറാനസ് - നെപ്റ്റ്യൂൺ
കുള്ളൻ ഗ്രഹങ്ങൾ: സീറീസ് - പ്ലൂട്ടോ - ഈറിസ്
മറ്റുള്ളവ: ചന്ദ്രൻ - ഛിന്നഗ്രഹങ്ങൾ - ധൂമകേതുക്കൾ - ഉൽക്കകൾ - കൈപ്പർ വലയം
"https://ml.wikipedia.org/w/index.php?title=യുറാനസ്&oldid=2156969" എന്ന താളിൽനിന്നു ശേഖരിച്ചത്