ഹമീദ ബാനു ബീഗം

വിക്കിപീഡിയ, ഒരു സ്വതന്ത്ര വിജ്ഞാനകോശം.
Jump to navigation Jump to search
ഹമീദ ബാനു ബീഗം
حمیدہ بانو بیگم
ഹമീദ ബാനു ബീഗം
ജീവിതപങ്കാളി ഹുമായൂൺ (m. 1541)
മക്കൾ
അക്ബർ
പിതാവ് ശൈഖ് അലി അക്ബർ ജാമി
മാതാവ് മഹ് അഫ്രോസ് ബീഗം
ശവസംസ്‌ക്കാരം 30 August 1604
ഹുമയൂണിന്റെ ശവകുടീരം, ദില്ലി
മതം ഷിയ ഇസ്ലാം

രണ്ടാമത്തെ മുഗൾ ചക്രവർത്തിയായ ഹുമയൂണിന്റെ ഭാര്യയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ പിൻഗാമിയായ മൂന്നാമത്തെ മുഗൾ ചക്രവർത്തിയായ അക്ബറിന്റെ അമ്മയുമായിരുന്നു ഹമീദ ബാനു ബീഗം (സി. 1527 - 29 ഓഗസ്റ്റ് 1604, പേർഷ്യൻ: حمیدہ بانو rom, റൊമാനൈസ്ഡ്: Ḥamīda Banū Begum).[1] അവരുടെ മകൻ അക്ബർ നൽകിയ മറിയം മകാനി എന്ന തലക്കെട്ടിലും അവർ അറിയപ്പെടുന്നു.[2]

കുടുംബം[തിരുത്തുക]

ആദ്യത്തെ മുഗൾ ചക്രവർത്തിയായ ബാബറിന്റെ ഇളയ മകൻ മുഗൾ രാജകുമാരൻ ഹിന്ദാൽ മിർസയുടെ ഉപദേശകനായിരുന്ന ഒരു പേർഷ്യൻ ഷിയ, ശൈഖ് അലി അക്ബർ ജാമിയുടെ പുത്രിയായി 1527-ൽ ഹമീദ ബാനു ബീഗം ജനിച്ചു. അഹ്മദ് ജാമി സിന്ദാ-ഫിലിന്റെ വംശത്തിൽപ്പെട്ട മിയാൻ ബാബ ദോസ്ത് എന്നും അലി അക്ബർ ജാമി അറിയപ്പെട്ടിരുന്നു. സിന്ധിലെ പാത്തിൽ വച്ച് അലി അക്ബർ ജാമിയെ വിവാഹം കഴിച്ച മാഹ് അഫ്രോസ് ബീഗമായിരുന്നു ഹമീദ ബാനുവിന്റെ അമ്മ. അവളുടെ വംശജർ നിർദ്ദേശിച്ചതുപോലെ, ഹമീദ ഭക്തയായ ഒരു മുസ്ലീമായിരുന്നു.[3]

ഹുമയൂണുമായുള്ള കൂടിക്കാഴ്ച[തിരുത്തുക]

പതിനാലു വയസുള്ള പെൺകുട്ടിയായിരിക്കുമ്പോൾ ഹമീദ ഹുമയൂണിനെ കണ്ടുമുട്ടുകയും അൽവാറിൽ അമ്മ ദിൽദാർ ബീഗം (ബാബറിന്റെ ഭാര്യയും ഹുമയൂണിന്റെ രണ്ടാനമ്മയും) നൽകിയ വിരുന്നിൽ മിർസ ഹിന്ദാലിന്റെ വീട്ടിലെത്തുകയും ചെയ്തു. ദില്ലിയിൽ അഫ്ഗാൻ ഭരണം പുനഃസ്ഥാപിക്കുകയെന്ന ലക്ഷ്യത്തോടെയുള്ള ഷേർ ഷാ സൂരിയുടെ സൈന്യം കാരണം ദില്ലിയിൽ നിന്ന് പുറപ്പെട്ടതിന് ശേഷം ഹുമയൂൺ പ്രവാസത്തിലായിരുന്നു.[4]

ഹമീദ ബാനു ബീഗവുമായുള്ള ഹുമയൂണിന്റെ വിവാഹത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ചർച്ചകൾ നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾ, ഹമീദയും ഹിന്ദലും വിവാഹാലോചനയെ ശക്തമായി എതിർത്തു. ഒരുപക്ഷേ അവർ പരസ്പരം ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കാം.[5]സാഹചര്യ തെളിവുകൾ മാത്രമേ ഉള്ളൂവെങ്കിലും ഹമീദ ഹിന്ദലുമായി പ്രണയത്തിലായിരുന്നുവെന്ന് തോന്നുന്നു.[5]അക്കാലത്ത് ഹമീദയെ സഹോദരന്റെ കൊട്ടാരത്തിൽ കാണാറുണ്ടെന്നും അവരുടെ അമ്മ ദിൽദാർ ബീഗത്തിന്റെ കൊട്ടാരത്തിൽ പോലും ഹമീദയെ പതിവായി കാണാറുണ്ടെന്നും ഹിന്ദാലിന്റെ സഹോദരിയും ഹമീദയുടെ ഉറ്റസുഹൃത്തായ ഗുൽബാദാൻ ബീഗവും തന്റെ പുസ്തകമായ ഹുമയൂൺ-നാമയിൽ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.[6]

തുടക്കത്തിൽ, ചക്രവർത്തിയെ കാണാൻ ഹമീദ വിസമ്മതിച്ചു. ഒടുവിൽ നാൽപത് ദിവസത്തെ പരിശ്രമത്തിനും ദിൽദാർ ബീഗത്തിന്റെ നിർബന്ധം വഴിയും അവൾ ചക്രവർത്തിയെ വിവാഹം കഴിക്കാൻ സമ്മതിച്ചു. തന്റെ ആദ്യ വൈമനസ്യത്തെക്കുറിച്ച് ഹുമയുനാമയിൽ അവൾ പരാമർശിക്കുന്നു.

വിവാഹം[തിരുത്തുക]

യുവ അക്ബർ അമ്മയെ അംഗീകരിക്കുന്നു. അക്ബർനാമയിൽ നിന്നുള്ള ഒരു ചിത്രം'.

1541 സെപ്റ്റംബറിലെ (ജുമാദ അൽ അവ്വാൾ 948 AH) ഒരു തിങ്കളാഴ്ച ഉച്ചകഴിഞ്ഞ് പത്രിൽ (പാത്ത് എന്നറിയപ്പെടുന്നു, സിന്ധിലെ ദാദു ജില്ല) ഒരു ജ്യോതിഷി കൂടിയായ ചക്രവർത്തി തിരഞ്ഞെടുത്ത ദിവസത്തിലാണ് വിവാഹം നടന്നത്. അങ്ങനെ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആദ്യ ഭാര്യയും മുഖ്യ ഭാര്യയും ആയ ബെഗ ബീഗത്തിന് ശേഷം (പിന്നീട് ഹാജി ബീഗം എന്നറിയപ്പെട്ടു, ഹജ്ജിനുശേഷം),അവൾ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജൂനിയർ ഭാര്യയായി.[1][8][9] യുദ്ധസമയത്ത് എതിരാളികളായ ഷിയ ഗ്രൂപ്പുകളിൽ നിന്ന് സഹായം ലഭിച്ചതിനാൽ വിവാഹം ഹുമയൂണിന് രാഷ്ട്രീയമായി പ്രയോജനകരമായി. [7]

രണ്ട് വർഷത്തിന് ശേഷം, മരുഭൂമിയിലൂടെയുള്ള ഒരു അപകടകരമായ യാത്രയ്ക്ക് ശേഷം, 1542 ഓഗസ്റ്റ് 22 ന്, ഹമീദയും ഹുമയൂൺ ചക്രവർത്തിയും ഒരു ചെറിയ മരുഭൂമിയിലെ പട്ടണത്തിൽ ഹിന്ദു സോധ രജപുത്രനായ റാണ പ്രസാദ് ഭരിച്ച ഉമർകോട്ടിൽ എത്തി. റാണ അവർക്ക് അഭയം നൽകി. രണ്ടുമാസത്തിനുശേഷം അവർ ഭാവി ചക്രവർത്തിയായ അക്ബറിനെ 1542 ഒക്ടോബർ 15 ന് (രാജാബിന്റെ നാലാം ദിവസം, 949 എഎച്ച്) പ്രസവിച്ചു. ലാഹോറിലെ തന്റെ സ്വപ്നത്തിൽ ഹുമയൂൺ കേട്ട പേര് അദ്ദേഹത്തിന് ലഭിച്ചു. ചക്രവർത്തി ജലാൽ-ഉദ്-ദിൻ മുഹമ്മദ് അക്ബർ.[10][11][12][13][14]

വരും വർഷങ്ങളിൽ, വിമാനത്തിൽ ഉണ്ടായിരുന്ന ഭർത്താവിനെ അനുഗമിക്കാൻ അവർ നിരവധി കഠിന യാത്രകൾ നടത്തി. അടുത്ത ഡിസംബറിന്റെ തുടക്കത്തിൽ അവരും അവരുടെ നവജാതനും പത്തോ പന്ത്രണ്ടോ ദിവസം യാത്ര ചെയ്തശേഷം ജൂണിലെ ക്യാമ്പിലേക്ക് പോയി. പിന്നീട് 1543-ൽ അവർ സിന്ധിൽ നിന്ന് അപകടകരമായ യാത്ര നടത്തി. അതിന്റെ ലക്ഷ്യം ഖന്ദഹാർ ആയിരുന്നു. എന്നാൽ ഗതിയിൽ ഹുമയൂണിന് "മരുഭൂമിയിലൂടെയും വെള്ളമില്ലാത്ത തരിശുഭൂമിയിലൂടെയും" ഷാൽ-മസ്താനിൽ നിന്ന് തിടുക്കത്തിൽ പറക്കേണ്ടി വന്നു. തന്റെ കൊച്ചുമകനെ ഉപേക്ഷിച്ച് അവർ ഭർത്താവിനൊപ്പം പേർഷ്യയിലേക്ക് പോയി, ഇവിടെ അവർ സഫാവിഡ് രാജവംശത്തിന്റെ ഉത്ഭവസ്ഥാനമായ ഇറാനിലെ അർഡബിലിലെ അവരുടെ പൂർവ്വികരുടെ ആരാധനാലയങ്ങളായ അഹ്മദ്-ഇ ജാമി, ഷിയൈറ്റ്സ് എന്നിവ സന്ദർശിച്ചു. ഇത് തുടർന്നുള്ള വർഷങ്ങളിൽ അവരെ വളരെയധികം സഹായിച്ചു. 1544-ൽ ഹെറാത്തിന് 93 മൈൽ തെക്ക് സബ്സാവാറിലെ ഒരു ക്യാമ്പിൽ അവർ ഒരു മകളെ പ്രസവിച്ചു, അതിനുശേഷം അവർ പേർഷ്യയിൽ നിന്ന് ഹുമയൂണിന് ഇറാനിലെ ഷാ, തഹ്മസ്പ് ഒന്നാമൻ നൽകിയ സൈന്യവുമായി മടങ്ങി. കാന്തഹാറിൽ ദിൽദാർ ബീഗവും അവരുടെ മകൻ, മിർസ ഹിൻഡാലിനെയും കണ്ടുമുട്ടി. അങ്ങനെ, 1545 നവംബർ 15 വരെ (രാംദാൻ 10, 952 എഎച്ച്) അവർ തന്റെ മകൻ അക്ബറിനെ വീണ്ടും കണ്ടു. യുവാവായ അക്ബർ ഒരു കൂട്ടം സ്ത്രീകൾക്കിടയിൽ അമ്മയെ തിരിച്ചറിയുന്ന രംഗം അക്ബറിന്റെ ജീവചരിത്രമായ അക്ബർനാമയിൽ വളരെ വ്യക്തമായി ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. 1548-ൽ അവരും അക്ബറും ഹുമയൂണിനൊപ്പം കാബൂളിലേക്ക് പോയി.[14]

അവലംബം[തിരുത്തുക]

  1. 1.0 1.1 The Humayun Nama: Gulbadan Begum's forgotten chronicle Yasmeen Murshed, The Daily Star, 27 June 2004.
  2. Findly, Ellison Banks (1993). Nur Jahan, empress of Mughal India. New York: Oxford University Press. p. 94. ISBN 9780195360608.
  3. Dr. B. P. Saha. Begams, concubines, and memsahibs. Vikas Pub. House. p. 20.
  4. Mukherjee, p.119
  5. 5.0 5.1 Eraly, Abraham (2000). Emperors of the Peacock Throne : The Saga of the Great Mughals ([Rev. ed.]. ed.). Penguin books. pp. 65, 526. ISBN 9780141001432.
  6. Wade, Bonnie C. (1998). Imaging Sound : an Ethnomusicological Study of Music, Art, and Culture in Mughal India. Univ. of Chicago Press. p. 62. ISBN 9780226868417.
  7. 7.0 7.1 Mukherjee, p.120
  8. Nasiruddin Humayun Archived 5 March 2016 at the Wayback Machine. The Muntakhabu-’rūkh by Al-Badāoni, Packard Humanities Institute.
  9. Bose, Mandakranta (2000). Faces of the feminine in ancient, medieval, and modern India. US: Oxford University Press. p. 203. ISBN 0-19-512229-1. ശേഖരിച്ചത് 6 August 2009.
  10. Part 10:..the birth of Akbar Humayun nama by Gulbadan Begum.
  11. Conversion of Islamic and Christian dates (Dual) Archived 1 August 2009 at the Wayback Machine. As per the date converter Akbar's birth date, as per Humayun nama, of 04 Rajab, 949 AH, corresponds to 14 October 1542.
  12. Amarkot Genealogy Archived 31 August 2009 at the Wayback Machine. Queensland University.
  13.  This article incorporates text from a publication now in the public domainChisholm, Hugh, ed. (1911). "Akbar, Jellaladin Mahommed". എൻസൈക്ലോപീഡിയ ബ്രിട്ടാനിക്ക (11th ed.). കേംബ്രിഡ്ജ് സർവകലാശാല പ്രസ്സ്.CS1 maint: ref=harv (link).
  14. 14.0 14.1 Schimmel, Annemarie; Burzine K. Waghmar (2004). The empire of the great Mughals. Reaktion Books. p. 146. ISBN 1-86189-185-7..

പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ[തിരുത്തുക]

"https://ml.wikipedia.org/w/index.php?title=ഹമീദ_ബാനു_ബീഗം&oldid=3312979" എന്ന താളിൽനിന്ന് ശേഖരിച്ചത്