ജിൻഷാ നദി

വിക്കിപീഡിയ, ഒരു സ്വതന്ത്ര വിജ്ഞാനകോശം.
Jump to navigation Jump to search
Jinsha
Tiger Leaping Gorge.jpg
ടൈഗർ ലീപ്പിംഗ് ഗോർഗിന്റെ അടിയിലൂടെ ജിൻ‌ഷ ഒഴുകുന്നു
Jinsharivermap.jpg
ജിൻ‌ഷാ നദിയിലെ ഡ്രെയിനേജ് തടത്തിന്റെ മാപ്പ്
നദിയുടെ പേര്金沙江
മറ്റ് പേര് (കൾ)Yangtze (长江)
ഉദ്ഭവംChinese: "Gold Dust River"[1]
CountryChina
Stateക്വിങ്ഹായ്, ടിബറ്റ് സ്വയംഭരണ പ്രദേശം, യുനാൻ, സിചുവാൻ
Citiesലിജിയാങ്, യുനാൻ, പാൻജിഹുവ
Physical characteristics
പ്രധാന സ്രോതസ്സ്Tongtian River
ടോങ്‌ഷ്യൻ, ബതാങ് നദി, കിംഗ്‌ഹായ് സംഗമം
4,500 m (14,800 ft)
34°05′51″N 92°54′38″E / 34.09750°N 92.91056°E / 34.09750; 92.91056
River mouthയാങ്‌സി നദി
മിൻ ജിയാങ് യിബിൻ, സിചുവാൻ
300 m (980 ft)
28°46′05″N 104°38′29″E / 28.76806°N 104.64139°E / 28.76806; 104.64139Coordinates: 28°46′05″N 104°38′29″E / 28.76806°N 104.64139°E / 28.76806; 104.64139
നീളം2,290 കി.m (1,420 mi)approx.
Discharge
  • Average rate:
    4,471 m3/s (157,900 cu ft/s)
  • Maximum rate:
    35,000 m3/s (1,200,000 cu ft/s)
Basin features
River systemയാങ്‌സി നദി തടം
Basin size485,000 കി.m2 (5.22×1012 sq ft)approx.
പോഷകനദികൾ

പടിഞ്ഞാറൻ ചൈനയിലെ ക്വിങ്ഹായ്, സിചുവാൻ, യുന്നാൻ പ്രവിശ്യകളിലൂടെ ഒഴുകുന്നതും യാങ്‌സി നദിയുടെ മുകൾ വിസ്താരവുമായ ഭാഗത്തിന്റെ ചൈനീസ് നാമം ആണ് ജിൻഷാ നദി. (Chinese金沙江, p Jīnshājiāng, "ഗോൾഡ് സാൻഡ് റിവർ"[1]) ടൈഗർ ലീപ്പിംഗ് മലയിടുക്കിലൂടെയാണ് നദി കടന്നുപോകുന്നത്.

ജിൻഷാ നദി ലങ്കാങ് (അപ്പർ മെകോംഗ്), നു (അപ്പർ സാൽവീൻ) എന്നിവയുമായി ഒന്നിച്ചുചേർന്ന് സഞ്ജിയാങ് ("മൂന്ന് നദികൾ") മേഖലയായി തീരുന്നു. [2] ഇതിന്റെ ഒരു ഭാഗം യുനാൻ സംരക്ഷിത പ്രദേശത്തെ മൂന്ന് സമാന്തര നദികളാണ്.

പദോല്പത്തി[തിരുത്തുക]

യുദ്ധത്തിലേർപ്പെട്ടിരുന്ന സംസ്ഥാനങ്ങളുടെ കാലഘട്ടത്തിൽ പുരാതന ചൈനീസ് സാഹിത്യത്തിലെ അഞ്ച് ക്ലാസിക്കുകളിലൊന്നായ ബുക്ക് ഓഫ് ഡോക്യുമെന്റിന്റെ ബുക്ക് ഓഫ് സിയ വിഭാഗത്തിലെ ഒരു അധ്യായമായ "ട്രിബ്യൂട്ട് ഓഫ് യു" യിൽ ഈ നദി ആദ്യമായി ഹേയ് (黑水, ഹൈഷു, ലിറ്റ്. "ബ്ലാക്ക് വാട്ടർ") എന്നു രേഖപ്പെടുത്തി. ഹാൻ കാലഘട്ടത്തിലെ ക്ലാസിക് ഓഫ് മൗണ്ടൻസ് ആന്റ് സീസ് എന്ന പുസ്തകത്തിൽ ഷെങ് (ടി 繩 水, ഷാങ്ഷു, "റോപ്പ് റിവർ") എന്നാണ് ഇതിനെ വിശേഷിപ്പിച്ചത്. ത്രീ കിങ്ഡത്തിൽ, ഇത് ലു (ടി 瀘 瀘, എസ് ú 泸, ലഷു) എന്നറിയപ്പെട്ടു. [3] സോങ് രാജവംശത്തിന്റെ കാലത്താണ് ഇപ്പോഴത്തെ പേര് സ്വീകരിച്ചത്.

റോമനീകരണ സമ്പ്രദായങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് കഴിഞ്ഞ മൂന്ന് നൂറ്റാണ്ടുകളായി ഇംഗ്ലീഷ് ഉറവിടങ്ങളിൽ ഈ നദിയെ ചിൻ-ഷാ ചിയാങ്, കിൻഷാ കിയാങ് (യാങ്‌സി എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കുന്നതിന് മുമ്പ്) എന്നറിയപ്പെടുന്നു. ഇന്നത്തെ ഏറ്റവും പൊതുവായ പേര് ജിൻഷ മറ്റ് രണ്ട് ചൈനീസ് നാമങ്ങളുടെ ഹന്യു പിൻയിൻ റോമനീകരണമാണ്.

ഈ പേര് പൊതുവെ "ഗോൾഡ് സാൻഡ്" [4] അല്ലെങ്കിൽ "ഗോൾഡൻ-സാൻഡഡ് റിവർ" എന്ന് വിവർത്തനം ചെയ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, [5] ഈ പേര് ഭാവനാപരമായതോ നദിയുടെ തീരങ്ങളുടെ വർണ്ണത്തെ വിവരിക്കുന്നതോ അല്ല. പകരം, എക്കൽ നിറഞ്ഞ സ്വർണ്ണപ്പൊടി ചിലപ്പോൾ നദിയിലെ വെള്ളത്തിൽ നിന്ന് ഗോൾഡ് പാനിംഗിലൂടെ വേർതിരിക്കുന്ന സ്വർണ്ണത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ സ്ഥലമായും വിവരിക്കുന്നു.

ചരിത്രാതീത ചൈനയിലെ ജിൻ‌ഷാ സംസ്കാരത്തിന് അതിന്റെ പേര് ലഭിച്ചത് ജിൻ‌ഷാ സൈറ്റിന് സമീപമുള്ള ഒരു റോഡിൽ നിന്നാണ്. നദിയിൽ നിന്ന് നേരിട്ട് അല്ല.

ഭൂമിശാസ്ത്രം[തിരുത്തുക]

റൂട്ട്[തിരുത്തുക]

ആധുനിക ഭൂമിശാസ്ത്രത്തിന്റെ ആവിർഭാവത്തിന് മുമ്പുള്ള പ്രധാന പ്രവാഹമായി യലോംഗ്, മിൻ എന്നീ നദികൾ കണക്കാക്കപ്പെട്ടിരുന്നുവെങ്കിലും ജിൻ‌ഷാ നദി യാങ്‌സിയുടെ കൂടുതൽ ഉയർന്ന പ്രവാഹമാണ്. [6]കിംഗ്‌ഹായിലെ ഗൈഗുവിനടുത്തുള്ള ടോങ്‌ഷ്യൻ, ബതാങ് എന്നീ നദികളുടെ സംഗമസ്ഥാനത്താണ് ഇത് ആരംഭിക്കുന്നതെന്ന് സാമ്പ്രദായികമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.

അപ്പർ മെകോങ്ങിലെയും സാൽവീൻ നദികളിലെയും സമാന മലയിടുക്കുകൾക്ക് സമാന്തരമായി ആഴത്തിലുള്ള ഒരു മലയിടുക്കിലൂടെ തെക്കോട്ട് ഒഴുകുന്ന ജിൻഷാ നദിയെ ഈ നദികളിൽ നിന്ന് നിങ്‌ജിംഗ് പർവതനിരകൾ വേർതിരിക്കുന്നു. സിചുവാന്റെ പടിഞ്ഞാറൻ അതിർത്തിയിൽ നിന്ന് 250 മൈൽ (400 കിലോമീറ്റർ) അകലെയായി ഇത് യുനാൻ പ്രവിശ്യയിലേക്ക് ഒഴുകുന്നു. ഡാലി ബായ് ഓട്ടോണമസ് പ്രിഫെക്ചറിനു വടക്ക് 200 മൈൽ (320 കിലോമീറ്റർ) നീളമുള്ള ഒരു വലിയ വളവിനു ശേഷം, വടക്കുകിഴക്കായി നീങ്ങുന്ന ജിൻ‌ഷ സിചുവാനിലെ യിബിനിലെ മിൻ നദിയിൽ ചേരുന്നതുവരെ സിചുവാൻ-യുനാൻ പ്രവിശ്യാ അതിർത്തി രൂപീകരിച്ച് യാങ്‌സിയായി രൂപപ്പെടുന്നു.

ഗ്രേഡിയന്റുകൾ[തിരുത്തുക]

നദിയുടെ കൂടുതൽ ഉയർന്ന പ്രവാഹം ഒരു മൈലിന് 14 അടി (കിലോമീറ്ററിന് 2.7 മീ) വീഴുന്നു. സിചുവാനിലെ ബതാങ്ങിന് താഴെ, ഗ്രേഡിയന്റ് ക്രമേണ മൈലിന് 8 അടി (1.5 മീ / കിലോമീറ്റർ) ആയി കുറയുന്നു. പക്ഷേ ജിൻ‌ഷ ജലഗതാഗതയോഗ്യമല്ല. മലയിടുക്കുകളിലൂടെയുള്ള അതിന്റെ ഉയർന്ന പ്രവാഹം, പ്രത്യേകിച്ച്, ഗതാഗതത്തിന് തടസ്സമാണ്.

അവലംബം[തിരുത്തുക]

  1. 1.0 1.1 Little, Archibald. The Far East, p. 63. 1905. Reprint: Cambridge Univ. Press (Cambridge), 2010. Accessed 13 August 2013.
  2. E.g., in the "Annual Report of the Chinese Academy of Geological Research", p. 24. Geological Publishing House, 1994.
  3. It has also appeared as the Li (丽水, Lìshuǐ, "Beautiful River"); Mahu (马湖江, Mǎhújiāng, "Horse Lake River"); and Shen (神川, Shénchuān, "Holy River" or "River of Spirits").[അവലംബം ആവശ്യമാണ്]
  4. Pletcher, Kenneth. The Geography of China: Sacred and Historic Places, p. 359. Britannica Educational Publishing (New York), 2011. Accessed 16 August 2013.
  5. E.g., in Davis, John. The Chinese: A General Description of the Empire of China and Its Inhabitants, Vol. 1, pp. 132 ff. C. Knight, 1836.
  6. Fan Chengda. James M. Hargett (trans.) Riding the River Home: A Complete and Annotated Translation of Fan Chengda's (1126–1193) Travel Diary Record of a Boat Trip to Wu, p. 77. Chinese Univ. of Hong Kong (Hong Kong), 2008. Accessed 15 August 2013.
  • Jun, Huang; Zulin Zhang; Gang Yu (2003). "Occurrence of dissolved PAHs in the Jinsha River (Panzhihua)—upper reaches of the Yangtze River, Southwest China". J. Environ. Monit. 5 (5): 604–09. doi:10.1039/b210670a.
  • International Rivers, (2009-1-16). Jinsha River Dams Retrieved 2010-1-25.
"https://ml.wikipedia.org/w/index.php?title=ജിൻഷാ_നദി&oldid=3272880" എന്ന താളിൽനിന്ന് ശേഖരിച്ചത്