ബ്രഹ്മാനന്ദ സരസ്വതി

വിക്കിപീഡിയ, ഒരു സ്വതന്ത്ര വിജ്ഞാനകോശം.
(സ്വാമി ബ്രഹ്മാനന്ദ സരസ്വതി എന്ന താളിൽ നിന്നും തിരിച്ചുവിട്ടതു പ്രകാരം)
Jump to navigation Jump to search
Svāmī Brahmānanda Sarasvatī
മതംHinduism
Personal
ജനനംRajaram Mishra
20 December 1868
surhurpur, near [Ayodhya]], North-Western Provinces, British India (present-day Uttar Pradesh, India)
മരണം20 May 1953 (Age 84)
Calcutta, West Bengal, India

ഇന്ത്യയിലെ വടക്കേ ശങ്കരപീഠമായ ജോഷിമഠിലെ ജ്യോതിർമഠത്തിലെ ശങ്കരാചാര്യനായിരുന്നു സ്വാമി ബ്രാഹ്മണന്ദ സരസ്വതി (IAST: സ്വാമി ബ്രഹ്മണന്ദ സരസ്വതി ) (20 ഡിസംബർ 1868 [1] - 20 മെയ് 1953). [2] ഒരു ബ്രാഹ്മണ കുടുംബത്തിൽ ജനിച്ച അദ്ദേഹം ആത്മീയ ഗുരുവിനെ തേടി ഒൻപതാം വയസ്സിൽ വീട് വിട്ടു. പതിന്നാലാം വയസ്സിൽ അദ്ദേഹം സ്വാമി കൃഷ്‌ണാനന്ദ സരസ്വതിയുടെ ശിഷ്യനായി. 34 വയസ്സുള്ളപ്പോൾ അദ്ദേഹം സന്യാസി എന്ന നിലയിലെത്തി. 1941 ൽ 70 വയസ്സിൽ ജ്യോതിർമഠം ശങ്കരാചാര്യർ ആയി മാറി. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ശിഷ്യന്മാരിൽ സ്വാമി ശാന്താനന്ദ സരസ്വതി, ട്രാൻസെൻഡെന്റൽ മെഡിറ്റേഷൻ സ്ഥാപകൻ മഹർഷി മഹേഷ് യോഗി, സ്വാമി സ്വരപാനന്ദ സരസ്വതി, സ്വാമി കാർപത്രി എന്നിവരും ഉൾപ്പെടുന്നു . ശാന്താനന്ദ് സരസ്വതിയുടെ പക്ഷക്കാർ പറയുന്നതനുസരിച്ച്, 1953 ൽ മരിക്കുന്നതിന് അഞ്ച് മാസം മുമ്പ് ബ്രഹ്മാനന്ദ ഒരു ഒസ്യത്ത് രജിസ്റ്റർ ചെയ്തു, ശാന്താനന്ദിനെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പിൻഗാമിയായി നാമകരണം ചെയ്തു. [3] [4]

ബഹുമതികൾ[തിരുത്തുക]

  • അവന്റെ വിശുദ്ധി
  • ഗുരുദേവ് ("ദിവ്യ ഗുരു" എന്നർത്ഥം [5] )
  • മഹാരാജ്

മുൻകാലജീവിതം[തിരുത്തുക]

മാസ്റ്റർ പിന്നീട് ഗുരു ദേവ് എന്ന് മഹർഷിയും ടിഎം പ്രസ്ഥാനവും വിളിച്ചു. ഇന്ത്യയിലെ ഉത്തർപ്രദേശിലെ അയോധ്യയ്ക്കടുത്തുള്ള സുർഹർപൂർ ജില്ല അംബേദ്കർ നഗർ ഗ്രാമത്തിൽ ഒരു മിശ്ര [ബ്രാഹ്മണ, ഗണ ഗോത്ര) (പുരോഹിത ജാതി) ജനിച്ചു . [6] അദ്ദേഹം,അത്യാവശ്യം ഭൂ ഉടമസ്ഥതയുള്ള കുടുംബത്തിൽ നിന്നായിരുന്നു[7] . ചെറുപ്പത്തിൽ രാജാറാം എന്ന് വിളിക്കപ്പെട്ടിരുന്ന അദ്ദേഹത്തെ മഹാ യോഗിരാജ് എന്നും വിളിച്ചിരുന്നു. [2] ഏഴാമത്തെ വയസ്സിൽ, മുത്തച്ഛൻ മരിച്ചു, ഇത് രാജ്രാമിനെ സാരമായി ബാധിച്ചു. ഒൻപതാം വയസ്സിൽ രാജാറാം ത്യാഗത്തിന്റെ ആത്മീയ പാത പിന്തുടരുമെന്ന് അറിയിക്കാതെ വീട്ടിൽ നിന്ന് ഇറങ്ങിയെങ്കിലും താമസിയാതെ ഒരു പോലീസുകാരൻ മാതാപിതാക്കളിലേക്ക് മടങ്ങി. [8] വീട്ടിൽ തിരിച്ചെത്തിയ അദ്ദേഹം വീട്ടിൽ നിന്ന് പുറത്തുപോകാനും ഒരു ഏകാന്തജീവിതം ആരംഭിക്കാനും മാതാപിതാക്കളോട് അനുവാദം ചോദിച്ചു. അദ്ദേഹം വിവാഹം കഴിച്ച് ഒരു ജീവനക്കാരന്റെ ജീവിതം നയിക്കണമെന്ന് മാതാപിതാക്കൾ ആഗ്രഹിക്കുകയും രാജരാമിനെ ഒരു ഏകാന്തജീവിതം എന്ന സ്വപ്നം മറക്കാൻ പ്രേരിപ്പിക്കാൻ അവരുടെ കുടുംബ ഗുരുവിനോട് ആവശ്യപ്പെടുകയും ചെയ്തു. എന്നിരുന്നാലും, രാജറാമിന്റെ വിപുലമായ ജ്ഞാനവും ആത്മീയ പരിണാമവും കുടുംബ ഗുരുവിൽ മതിപ്പുളവാക്കി, ആൺകുട്ടിയുടെ മനസ്സ് മാറ്റാനുള്ള എല്ലാശ്രമവും അദ്ദേഹം ഉപേക്ഷിച്ചു. മാതാപിതാക്കളും സമ്മതിക്കുകയും രാജാറാമിന് പോകാൻ അനുമതി നൽകുകയും ചെയ്തു. രണ്ട് ദിവസത്തിന് ശേഷം രാജാറാം ഔദ്യോഗികമായി കുടുംബജീവിതം ഉപേക്ഷിക്കുകയും ഹിമാലയത്തിലെ ഏകാന്തത തേടി ബാല്യകാലം ഉപേക്ഷിക്കുകയും ചെയ്തു. രാജാറാം പട്ടണത്തിന് കാൽനടയായി യാത്ര ഹരിദ്വാർ വരെ ന് തുടർന്ന് ഹിമാലയത്തിലെ പടിപ്പുരയായഋഷികേശ് എത്തി. അവിടെ അദ്ദേഹം അനുയോജ്യമായ ഒരു ഗുരുവിനെയോ ആത്മീയ ഗുരുവിനെയോ തിരയാൻ തുടങ്ങി. രാജാറാം ബുദ്ധിമാനായ നിരവധി ഋഷിമാരെ കണ്ടുമുട്ടി, പക്ഷേ അവരാരും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആജീവനാന്ത ബ്രഹ്മചര്യത്തിന്റെ ആവശ്യകതകളും വേദങ്ങളുടെ അടുത്ത അറിവും അനുഭവവും പാലിച്ചില്ല.

അഞ്ച് വർഷത്തിന് ശേഷം പതിനാലാമത്തെ വയസ്സിൽ ഉത്തർ കാശിയിലെ ഒരു ഗ്രാമത്തിൽ രാജാറാം തന്റെ തിരഞ്ഞെടുത്ത യജമാനനെ കണ്ടെത്തി സ്വാമി കൃഷ്‌ണാനന്ദ സരസ്വതയുടെ ശിഷ്യനായി. [8] [2] അക്കാലത്ത് രാജരാമിന് ബ്രഹ്മചൈതന്യ ബ്രഹ്മചാരി എന്ന പേര് നൽകി. തുടർന്ന് അദ്ദേഹം യജമാനന്റെ ആശ്രമത്തിൽ പ്രിയപ്പെട്ട ശിഷ്യനായി. യജമാനന്റെ നിർദേശപ്രകാരം അടുത്തുള്ള ഒരു ഗുഹയിൽ നിന്ന് ധ്യാനിക്കുകയും ആഴ്ചയിൽ ഒരിക്കൽ മാത്രം യജമാനനെ സന്ദർശിക്കുകയും ചെയ്തു. എട്ടാമത്തെ വയസ്സിൽ തന്റെ ത്യാഗപൂർണമായ ജീവിതം ആരംഭിച്ചതായി റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെടുന്ന ശങ്കരന്റെ ജീവിതത്തെ പ്രതിധ്വനിപ്പിക്കുന്നതാണ് രാജാറാമിന്റെ യുവത്വ ത്യാഗത്തിന്റെ കഥ. [9]

മുതിർന്ന ജീവിതം[തിരുത്തുക]

ഇരുപത്തിയഞ്ചാം വയസ്സിൽ (പിൽക്കാലത്ത്) സ്വാമി ബ്രഹ്മനന്ദ സരസ്വതി ഗുഹയിൽ നിന്ന് ഉയർന്നുവന്ന് തന്റെ ആശ്രമത്തിൽ സ്ഥിരമായി യജമാനനുമായി ചേർന്നു. [8] 34-ാം വയസ്സിൽ, കുംഭമേള എന്ന ഇന്ത്യൻ ആഘോഷവേളയിൽ യജമാനൻ [6] സന്യാസ് ”എന്ന നിലയിലേക്ക് അദ്ദേഹത്തെ ഉയർത്തി . [10] ആ സമയത്ത്, അവൻ യോഗത്തികവിന്റെ ഉത്തരവ് പൗരോഹിത്യം സ്വാമീ ബ്രഹ്മാനന്ദ സരസ്വതി എന്ന ഔദ്യോഗിക നാമംലഭിച്ചു. അതായത് ആ സരസ്വതി എന്ന നിലയിലുള്ള .സ്വാമീ ബ്രഹ്മാനന്ദ ആയി. സർസ്വതി എന്നത് ദശനാമി സമ്പ്രദാത്തിലെ ഒരു അവസ്ഥ ആണ്. . അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവിതത്തിന്റെ സിംഹഭാഗവും ഏകാന്തതയിലാണ് ജീവിച്ചിരുന്നത്, മധ്യ ഇന്ത്യയിൽ അദ്ദേഹം ഒരു ഗുഹ സൃഷ്ടിച്ചതായി റിപ്പോർട്ടുണ്ട്, അവിടെ അദ്ദേഹം നാൽപതു വർഷത്തോളം താമസിച്ചു. [11] [12]

1941 ൽ, 70 വയസ്സുള്ളപ്പോൾ, ഇരുപത് വർഷക്കാലം ആവർത്തിച്ചുള്ള അഭ്യർത്ഥനകൾക്ക് ശേഷം, [11] 150 വർഷത്തിലേറെയായി ഒഴിഞ്ഞുകിടന്നിരുന്ന ഈ സ്ഥാനത്തെ ജ്യോതിർ മഠത്തിലെ ജഗദ്ഗുരു ശങ്കരാചാര്യ (ആത്മീയ നേതാവ്) സ്ഥാനം ബ്രഹ്മാനന്ദ സ്വീകരിച്ചു. [8] [3] [13] അവന്റെ ശിഷ്യൻ സ്വാമി കര്പത്രി, ബ്രഹ്മാനന്ദ പോസ്റ്റ് വരാൻ അഭ്യർത്ഥന കൊണ്ടുവന്ന മനുഷ്യനായിരുന്നു റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട് [14] ശേഷം ഒരു ശരിയായ സ്ഥാനാർത്ഥി ഒരു തിരയൽ ധർമ്മ മഹാ മണ്ഡൽ തുടക്കമിട്ട ചെയ്തു. [6] ബ്രഹ്മാനന്ദൻ ഈ അഭ്യർത്ഥനയോട് പ്രതികരിച്ചതായി റിപ്പോർട്ടുണ്ട്: "കാട്ടിൽ സ്വതന്ത്രമായി സഞ്ചരിക്കുന്ന ചങ്ങലകളിൽ ഒരു സിംഹത്തെ ഇടാൻ നിങ്ങൾ ആഗ്രഹിക്കുന്നു. നിങ്ങൾ‌ക്കിഷ്ടമാണെങ്കിൽ, ഞാൻ‌ നിങ്ങളുടെ വാക്കുകളെ മാനിക്കുകയും പീഠത്തിന്റെ (മഠം) മാനേജ്മെന്റിന്റെ ഉത്തരവാദിത്തങ്ങൾ‌ വഹിക്കാൻ‌ തയ്യാറാണ്. ഈ ഉത്തരവാദിത്തം ഏറ്റെടുക്കുന്നതിലൂടെ, ആദി ശങ്കരാചാര്യ നിലകൊള്ളുന്ന ദൗത്യം ഞാൻ നിറവേറ്റുകയാണ്. ദൗത്യത്തിനായി ഞാൻ എന്നെത്തന്നെ സമർപ്പിക്കുന്നു. " [15]

1941 ഏപ്രിൽ 1-ന് സ്വാമി ബ്രഹ്മാനന്ദയുടെ നിയമനം [6] വാരണാസി നഗരത്തിലെ ഒരു കൂട്ടം സന്യാസിമാരും പണ്ഡിറ്റുകളും ചേർന്നാണ് സ്വാമി ഭാരതി ക് കാ കൃഷ്ണതീർഥ , പുരിയിലെ ശങ്കരാചാര്യ, ശൃംഗേറിയിലെ സ്വാമി ചന്ദ്രശേഖര ഭാരതി ī. [3] മതസ്ഥാപനങ്ങളെ ബഹുമാനിക്കുന്നവരെന്ന നിലയിൽ, ഗർവാൾ, വാരണാസി, ദർഭംഗ നഗരങ്ങളിലെ ഭരണാധികാരികളും ബ്രഹ്മാനന്ദനെ പിന്തുണച്ചു, അവരുടെ അംഗീകാരം മുൻ അവകാശവാദികളിൽ നിന്നുള്ള എതിർപ്പിനെ മറികടക്കാൻ സഹായിച്ചു. വേദഗ്രന്ഥങ്ങളിൽ പരാമർശിച്ചിരിക്കുന്ന യോഗ്യതകളുടെ മൂർത്തീഭാവമായാണ് ബ്രഹ്മനന്ദനെ കാണുന്നത്, 70-ാം വയസ്സിൽ സ്ഥാനത്തേക്ക് അദ്ദേഹം തടസ്സമില്ലാതെ കയറാൻ ഇത് സഹായിക്കുകയും പതിമൂന്ന് വർഷത്തിലേറെ സേവനം നൽകുകയും ചെയ്തു. [8] [16]

ജ്യോതിർ മഠത്തിലെ ക്ഷേത്രവും സ്ഥാപനവും പുനർനിർമ്മിച്ചതിനാണ് Śaṅkarācārya Svāmi ബ്രഹ്മനന്ദ സരസ്വതിക്കെതിരെ കേസെടുത്തത്. [8] പ്രാദേശിക ഡെപ്യൂട്ടി കമ്മീഷണറുടെയും നാമനിർദ്ദേശത്തിന് ഉത്തരവാദികളായ കക്ഷികളുടെയും സഹായത്തോടെ പ്രാദേശിക കർഷകർ കൈയേറ്റം ചെയ്ത ചുറ്റുമുള്ള ഭൂമി അദ്ദേഹം തിരിച്ചുപിടിച്ചു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ ജ്യോതിർ മഠത്തിന്റെ "പീത് ഭവൻ" ആയി രണ്ട് നിലകളുള്ള 30 മുറികളുള്ള ഒരു കെട്ടിടം നിർമ്മിച്ചു. മരണത്തിന് തൊട്ടുമുമ്പ് "ദർഭംഗ ഭരണാധികാരി" ആരംഭിച്ച പുതിയ മഠത്തിന് മുന്നിൽ 100 യാർഡ് അകലെ പൂർണഗിരി ദേവി ദേവാലയത്തിന്റെ അവസാന നിർമ്മാണവും അദ്ദേഹം നിരീക്ഷിച്ചു. [17] "ഉത്തരേന്ത്യയിലെ പരമ്പരാഗത അദ്വൈത അധ്യാപനത്തിന്റെ ഒരു പ്രധാന കേന്ദ്രമായി" ജ്യോതിർ മഠം പുന -സ്ഥാപിക്കുന്നതിൽ സരസ്വതിയുടെ നേതൃത്വം നിർണായക പങ്കുവഹിച്ചു. [13] ശങ്കരന്റെ പഠിപ്പിക്കലുകളെക്കുറിച്ചുള്ള ശരിയായ ഗ്രാഹ്യം പുന establish സ്ഥാപിക്കുന്നതിനായി അദ്ദേഹം പ്രഭാഷണങ്ങൾ നടത്തി ഉത്തരേന്ത്യയിൽ ചുറ്റി സഞ്ചരിച്ചുകൊണ്ട് സകരാചാര്യനായിട്ടാണ് അദ്ദേഹം കൂടുതൽ സമയം ചെലവഴിച്ചത്. [11]

ബ്രാഹ്മണന്ദന്റെ ശിഷ്യനായ മഹർഷി മഹേഷ് യോഗിയുടെ അഭിപ്രായത്തിൽ, ബ്രാഹ്മണന്ദന്റെ "ഭക്തർക്ക് തോന്നിയത് 'അവന്റെ വിശുദ്ധി' എന്ന പ്രയോഗം ഈ വ്യക്തിപരമായ ദിവ്യപ്രഭാവത്തെ വേണ്ടവിധം വിവരിക്കുന്നില്ലെന്നും അതിനാൽ 'അവന്റെ ദിവ്യത്വം' എന്ന പുതിയ പ്രയോഗം ഉപയോഗിച്ചു. പുരാതന കാലത്തെ പ്രകടിപ്പിക്കുന്നതിന്റെ മഹത്വങ്ങൾ മറികടന്ന് പുതിയതും പൂർണ്ണവുമായ ആഡംബരത്തിന്റെ ആരാധനയോടെ, ഗുരുദേവന്റെ വിശുദ്ധനാമം, ഉപനിഷാദിക് റിയാലിറ്റിയുടെ ജീവനുള്ള ആവിഷ്കാരം, അതിരുകടന്ന ദിവ്യത്വത്തിന്റെ ആൾരൂപം, [18], ബ്രഹ്മണന്ദൻ എന്നിവരെ സന്ദർശിച്ചു. ഇന്ത്യൻ രാഷ്ട്രപതിയായി രാജേന്ദ്ര പ്രസാദ്, പ്രസാദിന് ശേഷം വന്ന തത്ത്വചിന്തകനായ സർവ്വപ്പള്ളി രാധാകൃഷ്ണൻ . [2] [19] 1950 ൽ പ്രസിഡന്റ് രാധാകൃഷ്ണൻ അവിടുത്തെ വിശുദ്ധിയെ അഭിസംബോധന ചെയ്തതായി റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെടുന്നു, "വേദാന്ത അവതാരം, സത്യത്തിന്റെ ആൾരൂപം".

ശംകരാചാര്യ സ്വാമി ബ്രഹ്മാനന്ദ സരസ്വതി ശിഷ്യന്മാർ സ്വാമി ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട് ശംതാനംദ് സരസ്വതി, ടി.എം. സ്ഥാപകൻ മഹർഷി മഹേഷ് യോഗി, സ്വാമി സ്വരൂപാനംദ സരസ്വതി ആൻഡ് സ്വാമി കര്പത്രി . [14] 1953 ൽ മരിക്കുന്നതിന് അഞ്ച് മാസം മുമ്പ് ബ്രാഹ്മണന്ദ സരസ്വതി തന്റെ ശിഷ്യനായ സ്വാമി ശാന്താനന്ദ് സരസ്വതിയെ ജ്യോതിർ മഠത്തിലെ മഠത്തിലെ ശങ്കരാചാര്യനായി പിൻഗാമിയായി നാമകരണം ചെയ്തു. [3] [4] [13]

ലെഗസി[തിരുത്തുക]

ശ്രീ വിദ്യയെക്കുറിച്ച് അറിവുണ്ടായിരുന്ന, അപൂർവ സിദ്ധന്മാരിൽ ഒരാളാണ് സ്വാമി എന്ന് പറയപ്പെടുന്നു, [14] മഹാനായ തത്ത്വചിന്തകനായ ആദിശങ്കരന്റെ മാതൃകയിൽ "മാതൃകയാക്കപ്പെട്ടവൻ". [6] ശങ്കരാചാര്യനായിത്തീർന്ന ഒരു ദശകത്തിനുള്ളിൽ അദ്ദേഹം ആയിരക്കണക്കിന് ശിഷ്യന്മാരെ ശേഖരിക്കുകയും അദ്വൈത തത്ത്വചിന്തയുടെ ഒരു പ്രധാന കേന്ദ്രമെന്ന നിലയിൽ ജ്യോതിർ മഠം മഠം എന്ന ആശയം ശക്തിപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തു. 1979 ൽ, മൽനാക്കിലെ ഫെഡറൽ കോടതികൾ വി. തങ്ങളുടെ വിദ്യാർത്ഥികൾക്ക് മന്ത്രങ്ങൾ നൽകുന്നതിനുമുമ്പ് അവർ നടത്തിയ പൂജാ ചടങ്ങിനിടെ ടിഎം അധ്യാപകർ ഒരു "ദേവ് ഗുരുദേവിന്" ഒന്നിലധികം വഴിപാടുകളും പ്രണാമങ്ങളും നടത്തിയതായി യോഗി കണ്ടെത്തി. [20] [21] [22] എന്നിരുന്നാലും, മഹർഷി മഹേഷ് യോഗിയുടെ പഠിപ്പിക്കലാണ് "വ്യക്തി പ്രപഞ്ചം. ജീവിതത്തിന്റെ വ്യക്തിഗത സാധ്യത കോസ്മിക് സാധ്യതയാണ്. വ്യക്തി ഉള്ളിലുള്ള ദിവ്യമാണ്. അമാനുഷിക അനുഭവം മനുഷ്യനിലെ ആ ദൈവത്വത്തെ ഉണർത്തുന്നു. . . ദൈവത്വം ജീവിക്കാനുള്ള മനുഷ്യാവകാശമാണിത്. " [23] 2008 ൽ മഹർഷി മഹേഷ് യോഗി 30,000 ഇന്ത്യൻ വേദ പണ്ഡിറ്റുകളെ പിന്തുണയ്ക്കുന്നതിനായി ഒരു ട്രസ്റ്റ് ഫണ്ട് സൃഷ്ടിക്കുകയും ബ്രാഹ്മണന്ദ സരസ്വതിയുടെ പേര് നൽകുകയും ചെയ്തു. [24]

ദൈനംദിന ജീവിതത്തിലെ കാര്യങ്ങളിൽ ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന ജീവനക്കാർക്ക് അനുയോജ്യമായ ധ്യാനരീതി ഗുരുദേവ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തു. ഈ രീതി ആഗോളതലത്തിൽ മഹർഷി മഹേഷ് യോഗി പ്രചരിപ്പിച്ചു [25]

പരാമർശങ്ങൾ[തിരുത്തുക]

  1. Birthdate of Shankaracharya Swami Brahmanand Saraswati, Paul Mason. Retrieved 28 November 2011
  2. 2.0 2.1 2.2 2.3 Love and God, Maharishi Mahesh Yogi, Age of Enlightenment Press, 1973 pp.5-9
  3. 3.0 3.1 3.2 3.3 Vidyāśaṅkar Sundareśan (2005) Indology The Jyotirmaṭha Śaṅkarācārya Lineage in the 20th Century, retrieved 4 August 2012
  4. 4.0 4.1 The Whole Thing the Real Thing, Prem C. Pasricha, Delhi Photo Company, 1977 p. 71
  5. Goldberg, Philip. American Veda : from Emerson and the Beatles to yoga and meditation--how Indian spirituality changed the West. ISBN 9780385521352. OCLC 808413359.
  6. 6.0 6.1 6.2 6.3 6.4 Humes, Cynthia (2005) SUNY Press, Gurus In American pp 57-58
  7. Pirammān̲anta Carasvati, Swami. (2009). The life and teachings of Swami Brahmananda Saraswati, Shankaracharya of Jyotirmath (1941-53). Mason, Paul, 1952-, Maharishi Mahesh Yogi. Penzance: Premanand. ISBN 9780956222800. OCLC 467742356.
  8. 8.0 8.1 8.2 8.3 8.4 8.5 The Whole Thing the Real Thing, Prem C. Pasricha, Delhi Photo Company, 1977
  9. Doniger, Wendy, The Hindus, An Alternative History, Oxford University Press, 2010, ISBN 978-0-19-959334-7, pbk
  10. 'The Life & Teachings of 'Guru Dev' Paul Mason
  11. 11.0 11.1 11.2 Russell, Peter (1976) Routledge & Kegan Paul Ltd, page pp22-24
  12. Brahmānanda Sarasvatī. The sweet teachings of the blessed Śaṅkrācārya Swami Brahmananda Saraswati. Shriver, LB, -2013,, Humes, Cynthia Ann, 1958-. Fairfield, IA. ISBN 9781304662002. OCLC 897816497.
  13. 13.0 13.1 13.2 Unknown author (5 May 1999) The Monastic Tradition Advaita Vedanta web page, retrieved 28 August 2012, archived here വേ ബാക്ക് യന്ത്രത്തിൽ നിന്നും and here Accessed: 2012-08-30
  14. 14.0 14.1 14.2 Rama, Swami (1999) Himalayan Institute, Living With the Himalayan Masters, page 247
  15. 'Sadhus of India: The Sociological View' - B.D. Tripathi, Pilgrims Publishing, 2004, p221
  16. Pirammān̲anta Carasvati, Swami. (2009). The life and teachings of Swami Brahmananda Saraswati, Shankaracharya of Jyotirmath (1941-53). Mason, Paul, 1952-, Maharishi Mahesh Yogi. Penzance: Premanand. ISBN 9780956222800. OCLC 467742356.
  17. Varma, Dr. Raj R. P. (1980) Self Published, Strange Facts About A Great Saint
  18. Mahesh Yogi, Beacon Light of the Himalayas 1955, p. 65.
  19. The Whole Thing the Real Thing, Prem C. Pasricha, Delhi Photo Company, 1977 p. 68
  20. Malnak v Yogi, 440 F.Supp. 1284 (D.N.J.1977)
  21. Malnak v. Yogi, 592 F.2d 197, 203 (3rd Cir., 1979) ആർക്കൈവ് കോപ്പി വേ ബാക്ക് യന്ത്രത്തിൽ നിന്നും To acquire his mantra, a meditator must attend a ceremony called a "puja." Every student who participated in the SCI/TM course was required to attend a puja as part of the course. A puja was performed by the teacher for each student individually; it was conducted off school premises on a Sunday; and the student was required to bring some fruit, flowers and a white handkerchief. During the puja the student stood or sat in front of a table while the teacher sang a chant and made offerings to a deified "Guru Dev." 440 F.Supp. at 1305-08.
  22. Rosenblum, Nancy L., Obligations of Citizenship and Demands of Faith: Religious Accommodation in Pluralist Democracies Princeton University Press (2000) ISBN 9780691007083 p. 210
  23. http://www.cnn.com/TRANSCRIPTS/0205/12/lklw.00.html
  24. Unknown author (6 February 2008) "His work "complete", Mahesh Yogi passes away at 91", Hindustan Times (New Delhi, India) "In his farewell message on Jan 11, he announced the establishment of the Brahmananda Saraswati Trust, named in honour of his master, the Shankaracharya from 1941-53 of Jyotirmath in the Himalayas. The trust is to support large groups totaling more than 30,000 peace-creating Vedic pandits in perpetuity across India."
  25. Adago, John (2018). East Meets West. Program Publishing; 2 edition. ISBN 978-0692124215.

21 പുതിയ പുസ്തകം - അദ്ദേഹത്തിന്റെ ദിവ്യത്വത്തിന്റെ ജീവിതവും പഠിപ്പിക്കലുകളും ശ്രീ ഗുരുദേവ - ജീവനക്കാരുടെ വഴി - ഡോ. എ വെൻഹാം-പ്രൊസസർ ശങ്കരാചാര്യ പാരമ്പര്യത്തിന്റെ പൂർണ്ണ വിവരണം - യുകെ സ്കൂളുകളുടെ തെറ്റിദ്ധാരണകൾ

ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ[തിരുത്തുക]

"https://ml.wikipedia.org/w/index.php?title=ബ്രഹ്മാനന്ദ_സരസ്വതി&oldid=3221567" എന്ന താളിൽനിന്ന് ശേഖരിച്ചത്