സരല ബെൻ

വിക്കിപീഡിയ, ഒരു സ്വതന്ത്ര വിജ്ഞാനകോശം.
Jump to navigation Jump to search

സരല ബെൻ (കാതറിൻ മേരി ഹെയ്ൽമാൻ, 5 ഏപ്രിൽ 1901 ജനനം 8 ജൂലൈ 1982 വരെ) ഉത്തരാഖണ്ഡിലെ കുമായോൺ മേഖലയിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഒരു ഇംഗ്ലീഷ് ഗാന്ധിയൻ സാമൂഹിക പ്രവർത്തക എന്ന നിലയിൽ, സംസ്ഥാനത്തെ ഹിമാലയൻ വനപ്രദേശങ്ങളിലെ പരിസ്ഥിതി നാശത്തെ കുറിച്ച് ബോധവത്കരിക്കാൻ അവർ സഹായിച്ചു. ചിപ്കോ പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ പരിണാമത്തിൽ ഒരു പ്രധാന പങ്ക് വഹിച്ചു. ചണ്ഡി പ്രസാദ് ഭട്ട് , ബിമലായും, സുന്ദർലാൽ ബഹുഗുണയും ഉൾപ്പെടെ നിരവധി ഗാന്ധിയൻ പരിസ്ഥിതി പ്രവർത്തകരെ സ്വാധീനിച്ചു. മീരാബെന്നിനോടൊപ്പം , മഹാത്മാഗാന്ധിയുടെ രണ്ട് ഇംഗ്ലീഷ് പെൺമക്കളിലൊരാളായും അവർ അറിയപ്പെടുന്നു. സ്വതന്ത്ര ഇന്ത്യയുടെ വ്യാവസായിക തകർച്ചയും പരിരക്ഷയും സംബന്ധിച്ച വിഷയങ്ങളിൽ ഗർവാളിലേയും കുമായോണിലെയും രണ്ട് വനിതാ പ്രവർത്തകർ സുപ്രധാന പങ്കുവഹിച്ചു. [1][2][3][4]

ആദ്യകാലം[തിരുത്തുക]

1901- ൽ വെസ്റ്റ് ലണ്ടനിലെ ഷെപ്പേർഡ്സ് ബുഷ് പ്രദേശത്ത് കാതറിൻ മേരി ഹെയ്ൽമാൻ ജനിച്ചു. കാതറിന് ജർമ്മൻ സ്വിസ് എക്സ്ട്രാക്ഷൻ ഉള്ള പിതാവും, ഒരു ഇംഗ്ലീഷ് അമ്മയും ആയിരുന്നു. സരലയുടെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ, പിതാവ് ഒന്നാം ലോകമഹായുദ്ധക്കാലത്ത് തടവിൽ കഴിയുകയായിരുന്നു. കാതറിൻറെ കുടുംബം സാമൂഹിക അസ്വസ്ഥത അനുഭവിക്കുന്നതിനാൽ സ്കൂളിൽ സ്കോളർഷിപ്പുകൾ നിഷേധിക്കപ്പെട്ടു. അവർ വളരെ നേരത്തെതന്നെ പഠനം ഉപേക്ഷിച്ചു. കുടുംബവും വീടും വിട്ടു ഒരു ക്ലാർക്ക് ആയി ജോലി ചെയ്തു. 1920 കളിൽ മണ്ണടിയിൽ ഇന്ത്യൻ വിദ്യാർത്ഥികളുമായി ബന്ധപ്പെട്ടു. വിദ്യാർത്ഥികൾ ഗാന്ധിയെയും, ഇന്ത്യയിലെ സ്വാതന്ത്ര്യസമരത്തെയും പരിചയപ്പെടുത്തി. പ്രചോദനം ഉൾക്കൊണ്ട്, 1932 ജനുവരിയിൽ ഇന്ത്യയ്ക്കുവേണ്ടി ഇംഗ്ലണ്ട് ഉപേക്ഷിച്ചു. പിന്നീടൊരിക്കലും ഇംഗ്ലണ്ടിലേയ്ക്ക് മടങ്ങിപ്പോയില്ല.[5][6]

ഗാന്ധിയുമായി ജീവിതം[തിരുത്തുക]

ഗാന്ധിജിയെ സന്ദർശിക്കുന്നതിനിടയിൽ എട്ടു വർഷക്കാലം വാർധയിലെ സേവാഗ്രാമിലുള്ള ആശ്രമത്തിൽ താമസിച്ച അവർ ഉദയ്പൂരിലെ ഒരു സ്കൂളിൽ കുറച്ചുകാലം പഠിപ്പിച്ചു. ഗാന്ധിജിയുടെ അടിസ്ഥാന വിദ്യാഭ്യാസത്തെക്കുറിച്ചും ( nai talim ) സ്ത്രീകളെ ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നതിനെയും സേവാഗ്രാമിൽ പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷിക്കുന്നതിനെയും കുറിച്ചുള്ള തന്റെ ആശയങ്ങളിൽ അവർ പങ്കെടുത്തിരുന്നു. ഗാന്ധി ആയിരുന്നു സരള ബെൻ എന്ന പേർ നല്കിയത്. [1][7][8] മലേറിയ പിടിപെട്ടതിനാൽ അവരെ സേവാഗ്രാമിൽ തടഞ്ഞു. ഗാന്ധിയുടെ സമ്മതത്തോടെ 1940- ൽ കൂടുതൽ യുനൈറ്റഡ് പ്രവിശ്യകളുടെ അൽമോറ ജില്ലയിൽ കൌസാനിയിലെ സലൂബിറിയസ് കാലാവസ്ഥകളിൽ നേതൃത്വം നൽകി. കുമയോണിലെ മലയിലെ സ്ത്രീകളെ ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നതിനായി ഒരു ആശ്രമം സ്ഥാപിക്കുകയും പ്രവർത്തിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. [9]

കുമയോണിന്റെ കാലത്ത് ഇന്ത്യയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യസമരവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് സരള ബെൻ സഹകരിച്ചു. 1942 -ൽ ഗാന്ധിജിയുടെ ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസിന്റെ ക്വിറ്റ് ഇന്ത്യാ സമരത്തിന് മറുപടിയായി, കുമയോൺ ജില്ലയിൽ പ്രസ്ഥാനത്തെ സംഘടിപ്പിക്കുകയും നയിക്കുകയും ചെയ്തു. രാഷ്ട്രീയ തടവുകാരുടെ കുടുംബങ്ങളിലേയ്ക്ക് എത്തുന്ന ഈ മേഖലയിൽ അവർ കൂടുതൽ യാത്ര ചെയ്തു. അവരുടെ പ്രവർത്തനങ്ങൾക്കായി ജയിലിൽ അടയ്ക്കപ്പെട്ടു. ക്വിറ്റ് ഇന്ത്യാ പ്രക്ഷോഭ സമയത്ത് വീട്ടുതടങ്കലിൽ നിയമലംഘനം നടത്തി രണ്ട് വർഷത്തെ തടവിൽ കഴിയുകയായിരുന്നു. വീട്ടുതടങ്കൽ നിയമ ലംഘനം നടത്തിയതിന് രണ്ടു വർഷത്തോളം അൽമോറയിലും ലക്നൗ ജയിലിലും സേവനം അനുഷ്ടിച്ചിക്കേണ്ടി വന്നു. [5][10]

ലക്ഷ്മി ആശ്രമം[തിരുത്തുക]

കുമായോനിലെ തന്റെ രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തനത്തിന്റെ സമയത്ത്, അറസ്റ്റ് ചെയ്യപ്പെട്ട സ്വാതന്ത്ര്യ പ്രവർത്തകരുടെ കുടുംബങ്ങളിലെ സ്ത്രീകളുടെ ദൃഢതയും ഉറവിടവും സരല ബെൻ ആഴത്തിൽ ആകർഷിച്ചിരുന്നു. മീറ്റിംഗുകൾക്കുള്ള അവരുടെ ആഹ്വാനത്തിനു അവർ "ബെഹ്ന്ജി എന്നു വിളിച്ചുകൊണ്ട് സ്വയം മൂല്യം തകർന്നവരെപ്പോലെ ഭയപ്പാടോടെ പ്രതികരിച്ചു ഞങ്ങൾ മൃഗങ്ങളെപ്പോലെയാണ്. ഞങ്ങൾക്കറിയാവുന്നത് ജോലി ചെയ്യാൻ മാത്രമാണ് മീറ്റിംഗുകളും മറ്റു സാമൂഹിക പ്രവർത്തനങ്ങളും മനുഷ്യർക്കുള്ളതാണ്. [11] തുടർന്ന് അവർ നിഷ്ക്രിയരായ മൃഗങ്ങളല്ലെന്ന് തിരിച്ചറിയാൻ അവരെ സഹായിച്ചു. മറിച്ച് "സമ്പത്തിന്റെ ദേവത " ആണെന്ന് അവരെ ബോധ്യപ്പെടുത്തി. [12]


സ്ത്രീ ശാക്തീകരണത്തെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നതിനായി 1946- ൽ സ്ഥാപിച്ച കസ്തൂർബ മഹിള ഉഥാൻ മണ്ഡൽ, ലക്ഷ്മി ആശ്രമം, കൗസാനി എന്നിവയുടെ ലക്ഷ്യം സ്ത്രീ ശാക്തീകരണത്തിന്റെ ഉന്നമനം ആയിരുന്നു. [11] ഈ ആശ്രമത്തിന്റെ ഭൂമി ദാതാവിന്റെ ഭാര്യയുടെ പേരാണ് ലക്ഷ്മി ആശ്രമത്തിന് നൽകിയിരുന്നത്.[13] മൂന്നു വിദ്യാർത്ഥികളോടൊത്ത് തുടങ്ങിയ ആശ്രമം, അക്കാദമിക്ക് മാത്രമല്ല, മാനുവൽ തൊഴിൽ, സമഗ്രമായ പഠനത്തിലും ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്ന ഗാന്ധിയൻ ആശയങ്ങളിലൂടെ പെൺകുട്ടികൾക്ക് വിദ്യാഭ്യാസം നൽകുന്നതിലും ശ്രദ്ധ ചെലുത്തിയിരുന്നു. വിമലാ ബഹുഗുണ , സദൻ മിശ്ര , രാധാ ഭട്ട് തുടങ്ങിയ നിരവധി പ്രമുഖ പരിവർത്തനക്കാരുടെയും സാമൂഹിക പ്രവർത്തകരുടെയും ആശ്രമത്തിൽ പ്രവർത്തിച്ചിരുന്നു.[14][15]


അവലംബം[തിരുത്തുക]

  1. 1.0 1.1 "Sarala Behn remembered". The Tribune. 5 April 2012. ശേഖരിച്ചത് 29 May 2013.
  2. "Indian Women Freedom Fighters" (PDF). Bhavan Australia (7.2): 15. August 2009. ശേഖരിച്ചത് 29 May 2013.
  3. Katz, Eric (2000). Beneath the surface: critical essays in the philosophy of deep ecology. Massachusetts Institute of Technology. p. 251. ISBN 9780262611497.
  4. Shiva, Vandana. "THE EVOLUTION, STRUCTURE, AND IMPACT OF THE CHIPKO MOVEMENT" (PDF). Ecospirit. II (4). ശേഖരിച്ചത് 29 May 2013.
  5. 5.0 5.1 "SARALA BEHN". ശേഖരിച്ചത് 29 May 2013.
  6. "Sushri Sarala Devi" (PDF). Jamnalal Bajaj Foundation. ശേഖരിച്ചത് 7 June 2013.
  7. Behn means sister in Hindi. It is usual to call women that way in India.
  8. Dash, Siddhartha (August 2010). "Role of Women in India's Struggle For Freedom" (PDF). Orissa Review: 76. ശേഖരിച്ചത് 29 May 2013.
  9. Ganesh, Kamala (2005). Culture and the Making of Identity in Contemporary India. New Delhi: Sage Publications. p. 149. ISBN 9780761933076.
  10. "A WOMAN OF COURAGE (ENGLISH VIII - STANDARD)". Government of Tamil Nadu. ശേഖരിച്ചത് 29 May 2013.
  11. 11.0 11.1 "A Woman with Rocklike Determination" (PDF). Manushi (70): 13. May–June 1992. ശേഖരിച്ചത് 29 May 2013.
  12. Ganesh, Kamala (2005). Culture and the Making of Identity in Contemporary India. New Delhi: Sage Publications. p. 150. ISBN 9780761933076.
  13. "NEWS FROM LAKSHMI ASHRAM" (PDF). Sanchar (108): 2, 6. March 2010. ശേഖരിച്ചത് 29 May 2013.
  14. "Nayee Taleem- A Method of Teaching Enunciated by Mahatma Gandhi". ശേഖരിച്ചത് 29 May 2013.
  15. Frank Sure Success in CBSE English Core (Reading, Writing and Literature). New Delhi: Franksons. 2008. p. PM-4. ISBN 9788184097528.
"https://ml.wikipedia.org/w/index.php?title=സരല_ബെൻ&oldid=2867014" എന്ന താളിൽനിന്ന് ശേഖരിച്ചത്