ചാലൂക്യ സാമ്രാജ്യം

വിക്കിപീഡിയ, ഒരു സ്വതന്ത്ര വിജ്ഞാനകോശം.

തെക്കേ ഇന്ത്യയുടെയും മദ്ധ്യ ഇന്ത്യയുടെയും ഒരു വലിയ ഭൂഭാഗം 6-ആം നൂറ്റാണ്ടിനും 12-ആം നൂറ്റാണ്ടിനും ഇടയ്ക്ക് ഭരിച്ച ഒരു രാജവംശമാണ്‌ ചാലൂക്യ രാജവംശം (കന്നഡ: ಚಾಲುಕ್ಯರು IPA: [ʧaːɭukjə]). ചാലൂക്യരുടെ സാമ്രാജ്യം കൃഷ്ണ, തുംഗഭദ്ര നദികള്‍ക്കിടയില്‍ റായ്ചൂര്‍ ദൊവാബ് കേന്ദ്രീകരിച്ചായിരുന്നു^[1]‌. ഈ ആറുനൂറ്റാണ്ട് കാലയളവില്‍ അവര്‍ മൂന്ന് വ്യത്യസ്ഥ രാജ്യങ്ങള്‍ ആയി ആണ് രാജ്യം ഭരിച്ചത്. ഏറ്റവും ആദ്യത്തെ രാജവംശം ബദാമി തലസ്ഥാനമാക്കി 6-ആം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ മദ്ധ്യത്തോടെ ഭരണം തുടങ്ങിയ ബദാമി ചാലൂക്യര്‍ ആയിരുന്നു. ബനാവശിയിലെ കദംബ രാജ്യത്തിന്റെ അധ:പതനത്തോടെ ബദാമി ചാലൂക്യര്‍ തങ്ങളുടെ ആധിപത്യം ഉറപ്പിക്കുവാന്‍ തുടങ്ങി. ഇവരുടെ ആദ്യതലസ്ഥാനം ഐഹോള്‍ ആയിരുന്നു^[1]. പുലികേശി ഒന്നാമനാണ്‌ തലസ്ഥാനം ബദാമിയിലേക്ക് (വാതാപി എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു) മാറ്റിയത്. പുലികേശി II-ന്റെ കാലഘട്ടത്തില്‍ ബദാമി ചാലൂക്യര്‍ വളരെ പ്രാമുഖ്യം കൈവരിച്ചു. പ്രദേശങ്ങളുടെ ആധിപത്യത്തിനായി ചാലൂക്യരും സമകാലീനരായ പല്ലവരും പരസ്പരം പോരാടിയിരുന്നു^[1].

ആദ്യകാലതലസ്ഥാനമായിരുന്ന ഐഹോള്‍ പ്രധാനപ്പെട്ട വാണിജ്യകേന്ദ്രമായിരുന്നു. നിരവധി ക്ഷേത്രങ്ങള്‍ ഉള്‍ക്കൊള്ളുന്ന ഇത് മതകേന്ദ്രമായും പില്‍ക്കാലത്ത് വികസിച്ചു^[1].

പുലികേശി രണ്ടാമന്റെ മരണശേഷം കിഴക്കന്‍ ചാലൂക്യര്‍ കിഴക്കന്‍ ഡെക്കാനില്‍ ഒരു പ്രത്യേക രാജ്യം ആയി. വെങ്ങി തലസ്ഥാനമാക്കി ഇവര്‍ 11-ആം നൂറ്റാണ്ടുവരെ ഭരിച്ചു. പടിഞ്ഞാറന്‍ ഡെക്കാനില്‍ 8-ആം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ മദ്ധ്യത്തോടെ രാഷ്ട്രകൂടരുടെ ഉയര്‍ച്ച ബദാമി ചാലൂക്യരുടെ പതനത്തിനു കാരണമായി. 10-ആം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനത്തോടെ പടിഞ്ഞാറന്‍ ചാലൂക്യര്‍ വീണ്ടും അധികാരം പുനസ്ഥാപിച്ചു. പടിഞ്ഞാറന്‍ ചാലൂക്യര്‍ ബാസവകല്യാണ്‍ തലസ്ഥാനമാക്കി 12-ആം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനം വരെ ഭരിച്ചു.

ഇന്ത്യയിലെ മദ്ധ്യകാല സാമ്രാജ്യങ്ങള്‍
സമയരേഖ:	വടക്കന്‍ സാമ്രാജ്യങ്ങള്‍	തെക്കന്‍ സാമ്രാജ്യങ്ങള്‍	വടക്കുപടിഞ്ഞാറന്‍ സാമ്രാജ്യങ്ങള്‍
ക്രി.മു. 6-ആം നൂറ്റാണ്ട്  ക്രി.മു. 5-ആം നൂറ്റാണ്ട്  ക്രി.മു. 4-ആം നൂറ്റാണ്ട്  ക്രി.മു. 3-ആം നൂറ്റാണ്ട്  ക്രി.മു. 2-ആം നൂറ്റാണ്ട്  ക്രി.മു. 1-ആം നൂറ്റാണ്ട്  ക്രി.വ. 1-ആം നൂറ്റാണ്ട്  ക്രി.വ. 2-ആം നൂറ്റാണ്ട്  ക്രി.വ. 3-ആം നൂറ്റാണ്ട്  ക്രി.വ. 4-ആം നൂറ്റാണ്ട്  ക്രി.വ. 5-ആം നൂറ്റാണ്ട്  ക്രി.വ. 6-ആം നൂറ്റാണ്ട്  ക്രി.വ. 7-ആം നൂറ്റാണ്ട്  ക്രി.വ. 8-ആം നൂറ്റാണ്ട്  ക്രി.വ. 9-ആം നൂറ്റാണ്ട് ക്രി.വ. 10-ആം നൂറ്റാണ്ട് ക്രി.വ. 11-ആം നൂറ്റാണ്ട്	മഗധ ശിശുനാഗ രാജവംശം നന്ദ സാമ്രാജ്യം കലിംഗം മൗര്യ സാമ്രാജ്യം ശുങ്ക സാമ്രാജ്യം കുനിന്ദ സാമ്രാജ്യം ഗുപ്ത സാമ്രാജ്യം ഹര്‍ഷവര്‍ദ്ധനന്‍ പാല സാമ്രാജ്യം സോളങ്കി സേന രാജവംശം	പാണ്ഡ്യ സാമ്രാജ്യം ചോള സാമ്രാജ്യം ചേര സാമ്രാജ്യം ശതവാഹന സാമ്രാജ്യം കളഭ്രര്‍ കാദംബ രാജവംശം പല്ലവ സാമ്രാജ്യം ചാലൂക്യ രാജവംശം രാഷ്ട്രകൂട രാജവംശം പടിഞ്ഞാറന്‍ ചാലൂക്യര്‍ ഹൊയ്സാല സാമ്രാജ്യം	ഗാന്ധാരം (പേര്‍ഷ്യന്‍ ഭരണം) (ഗ്രീക്ക് ആക്രമണങ്ങള്‍) ഇന്തോ-ഗ്രീക്ക് സാമ്രാജ്യം ഇന്തോ-സിഥിയര്‍ ഇന്തോ-പാര്‍ഥിയര്‍ കുശാന സാമ്രാജ്യം പടിഞ്ഞാറന്‍ സത്രപര്‍ ഇന്തോ-സസ്സാനിഡുകള്‍ Kidarite Kingdom Indo-Hephthalites (ഇന്ത്യയിലെ ഇസ്ലാമിക ആക്രമണങ്ങള്‍‍) ഷാഹി (ഇസ്ലാമിക സാമ്രാജ്യങ്ങള്‍)

[തിരുത്തുക] അവലംബം

1. ↑ ^{1.0 1.1 1.2 1.3} "CHAPTER 11 - NEW EMPIRES AND KINGDOMS". Social Science - Class VI - Our Pasts-I. New Delhi: NCERT. 2007. pp. 115-117. ISBN 8174504931. http://www.ncert.nic.in/textbooks/testing/Index.htm.