ഉർദു

വിക്കിപീഡിയ, ഒരു സ്വതന്ത്ര വിജ്ഞാനകോശം.
ഉർദു
اُردو
സംസാരിക്കുന്നത് : ഇന്ത്യ, പാകിസ്താൻ 
പ്രദേശം: ദക്ഷിണേഷ്യ (ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡം)
ആകെ സംസാരിക്കുന്നവർ: 11 കോടി പ്രധാനഭാഷയായി (1993)
48 കോടി ആകെ (1999) 
റാങ്ക്: 19–21
ഭാഷാകുടുംബം:
 ഇന്തോ-ഇറാനിയൻ
  ഇന്തോ-ആര്യൻ
   മധ്യ ഇന്തോ-ആര്യൻ
    ഖരിബോലി
     ഉർദു 
ലിപിയെഴുത്ത് ശൈലി: ഉർദു ലിപി (നസ്താലീക് ലിപി
ഔദ്യോഗിക പദവി
ഔദ്യോഗിക ഭാഷയായി അംഗീകരിച്ചിട്ടുള്ളത്: ഇല്ല
നിയന്ത്രിക്കുന്നത്: ദേശീയ ഭാഷ അതോറിറ്റി,
നാഷനൽ കൗൺസിൽ ഫൊർ പ്രൊമോഷൻ ഫോർ ഉർദു
ഭാഷാ കോഡുകൾ
ISO 639-1: ur
ISO 639-2: urd
ISO 639-3: urd

ഇന്ത്യയിലെ ഒരു ഔദ്യോഗികഭാഷയും പാകിസ്താനിലെ ദേശീയഭാഷയുമാണ്‌ ഉർദു. ദില്ലിയിലെ സുൽത്താൻ വംശത്തിന്റെ കാലത്ത്‌ രൂപാന്തരപ്പെട്ടതും മുഗളരുടെ കാലത്ത്‌ പേർഷ്യൻ, അറബി, ടർക്കി ഭാഷ‌ [അവലംബം ആവശ്യമാണ്] എന്നീ ഭാഷകളിൽനിന്നും വികാസം പ്രാപിച്ചതുമായ ഭാഷയാണ്‌ ഉർദു. ഹിന്ദിയുമായി വളരെയേറെ സാമ്യമുണ്ടെങ്കിലും അറബി ലിപിയുമായി സാമ്യമുള്ള ലിപി ഉപയോഗിക്കുന്ന ഉറുദുവിൽ പേർഷ്യൻ, അറബി എന്നിവയുടെ സ്വാധീനം വളരെ പ്രകടമായി കാണപ്പെടുന്നു.

ഭാരതത്തിൽ ഏകദേശം 4.8 കോടി ആളുകൾ ഈ ഭാഷ സംസാരിക്കുന്നുണ്ട്‌ - ആന്ധ്രാപ്രദേശ്‌, ബീഹാർ, ദില്ലി, ജമ്മു-കശ്മീർ, മധ്യപ്രദേശ് , ഉത്തർപ്രദേശ്, കർണാടക , മഹാരാഷ്ട്ര, ഝാർഖണ്ഡ്, പശ്ചിമ ബംഗാൾ എന്നീ സംസ്ഥാനങ്ങളിലാണ്‌ ഉർദു സംസാരിച്ചുവരുന്നത്‌. പാകിസ്താനിൽ ഉർദു പ്രധാനഭാഷയായി സംസാരിക്കുന്നവരുടെ എണ്ണം ഒരു കോടിയോളമാണ്‌. [1]

ചരിത്രം[തിരുത്തുക]

ഇന്ത്യയുടെ വിഭജനത്തിനു മുമ്പ് ഇന്നത്തെ ഉർദുവും ഹിന്ദിയും, ഹിന്ദുസ്ഥാനി എന്നോ ഉർദു എന്നോ ആയിരുന്നു അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത്. അതുകൊണ്ട് അക്കാലത്തിനു മുമ്പുള്ള ഉർദുവിന്റെയും ഹിന്ദുസ്ഥാനിയുടെയും ചരിത്രം ഒന്നുതന്നെയാണ്.

ദില്ലിയാണ് ഉർദുവിന്റെ ജന്മസ്ഥലമായി കണക്കാക്കുന്നത്. ദില്ലിയിൽ ജീവിക്കാത്ത ആരെയും ഉർദുവിന്റെ യഥാർത്ഥവിദ്വാനായി കണക്കാക്കാനാവില്ലെന്നും പുരാനി ദില്ലിയിൽ ജമാ മസ്ജിദിന്റെ പടവുകളാണ് ഈ ഭാഷയുടെ ഏറ്റവും മികച്ച പഠനകേന്ദ്രമെന്നുമാണ് മൗലവി അബ്ദുൾ ഹഖ് പരാമർശിച്ചിരിക്കുന്നത്.[2] ദില്ലിയിലെ മുഗൾ ഭരണകാലത്ത് നിരവധി ഉർദു സാഹിത്യകാരന്മാരും സൃഷ്ടികളും ഉടലെടുത്തു. ഉർദുവിന്റെ സ്ത്രീകൾ മാത്രം ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ഒരു ഭാഷാഭേദവും ദില്ലിയിൽ പ്രചരിച്ചിരുന്നു. സമൂഹത്തിലെ എല്ലാ തട്ടുകളിലുള്ള സ്ത്രീകളുടെയിടയിലും ഈ വകഭേദത്തിന് പ്രചാരമുണ്ടായിരുന്നു.[2]

ലിപി[തിരുത്തുക]

aligh=right

അറബിക്‌ ലിപിയിൽനിന്നും ഉരുത്തിരിഞ്ഞ പേർഷ്യൻ ലിപി(നസ്താലീക് രീതി) ഉപയോഗിച്ച് വലത്തുനിന്ന്‌ ഇടത്തോട്ടാണ്‌ ഉർദു എഴുതുന്നത്.

അക്ഷരം പേര്‌ ഉച്ചാരണം (Phonemic representation in IPA)
ا alif അലിഫ് അ ആ /ɪ/,/ʊ/,/ɘ/,/ɑ/ depending on diacritical marks
ب be ബെ /b/
پ pe പെ /p/
ت te തെ /t̪/
ٹ ṭeടെ /ʈ/
ث se സെ /s/
ج jīm ജീം /dʒ/
چ ce ചെ /tʃ/
ح baṛī heഹേ /h/
خ kheഖെ /x/
د dālദാൽ ദ dental /d̪/
ڈ ḍālഡാൽ ഡ retroflex /ɖ/
ذ zāl സാൽ സ (ज़) /z/
ر re രെ ര dental /rʃ/
ڑ ṛeഡെ ഡ retroflex /ɽ/
ز ze സെ /z/
ژ zhe സെ /ʒ/
س sīn സീൻ /s/
ش shīn ശീൻ /ʃ/
ص su'ād സ്വാദ് /s/
ض zu'ād സ്വാദ് ज़्वाद സ ज़ /z/
ط to'eതൊ /t/ dental
ظ zo'e സൊ ज़ो സ ज़ /z/
ع ‘ainഅയെൻ /ɑ/ after a consonant; otherwise /ʔ/, /ə/, or silent.
غ ghain ഗയെൻ /ɣ/
ف fe ഫെ /f/
ق qāf ക്വാഫ് ക്വ/q/
ک kāf കാഫ് /k/
گ gāf ഗാഫ് /g/
ل lām ലാം /l/
م mīmമീം /m/
ن nūn നൂൻ /n/ or a nasal vowel
و vā'o വാഓ വ,ഉ, ഊ,ഒ,ഔ /v/, /u/, /ʊ/, /o/, /ow/
ہ, ﮩ, ﮨ choṭī he ചെറിയ ഹെ ഹ,ആ /ɑ/ at the end of a word, otherwise /h/ or silent
ھ do cashmī he indicates that the preceding consonant is aspirated (/pʰ/, /t̪ʰ/, /ʈʰ/, /tʃʰ/, /kʰ/) or murmured (/bʱ/, /d̪ʱ/, /ɖʱ/, /dʒʱ/, /gʱ/).
ء hamzah ഹംസ /ʔ/ or silent
ی choṭī yeചെറിയ എ യ,ഇ,എ,ഏ /j/, /i/, /e/, /ɛ/
ے baṛī yeവലിയ എ /eː/


സംസാരം[തിരുത്തുക]

English Urdu Transliteration Notes
Hello السلام علیکم assalāmu ‘alaikum അസ്സലാമു അലൈകും lit. "Peace be upon you." (from Arabic)
Hello و علیکم السلام vālikum assalām വ അലൈകും അസ്സലാം lit. "And upon you, peace." Response to assalāmu ‘alaikum (from Arabic)
Hello (آداب (عرض ہے ādāb (arz hai) lit. "Regards (are expressed)", a very formal secular greeting
Good Bye خدا حافظ khudā hāfiz ഖുദാ ഹഫിസ് lit. "May God be your Guardian" . Standard and commonly used by Muslims and non-Muslims, or al vida formally spoken all over
yes ہاں n ഹാം casual
yes جی ജീ formal
yes جی ہاں jī hānജീ ഹാം confident formal
no نا നാ casual
no نہیں، جی نہیں nahīn, jī nahīn നഹി, ജീ നഹി formal;jī nahīn is considered more formal
please مہربانی meharbānī മെഹർബാനി
thank you شکریہ shukrīā ശുക്രിയ
Please come in تشریف لائیے tashrīf laīe തഷ്രിഫ് ലായിയേ lit. "Bring your honour"
Please have a seat تشریف رکھیئے tashrīf rakhīe തഷ്രിഫ് രഖിയേ lit. "Place your honour"
I am happy to meet you اپ سے مل کر خوشی ہوئی āp se mil kar khushī hūye മേ ആപ് സേ മിൽകർ ഖുശി ഹുയീ lit. "Having met you happiness happened"
Do you speak English? کیا اپ انگریزی بولتے ہیں؟ kya āp angrezī bolte hain? ആപ് അംഗ്രേസി ബോൽതേ ഹൈ lit. "Do you speak English?"
I do not speak Urdu. میں اردو نہیں بولتا/بولتی main urdū nahīn boltā/boltī മൈ ഉർദു നഹി ബോൽതാ/ബോൽതി boltā is masculine, boltī is feminine
My name is Raju میرا نام ۔۔۔ ہے merā nām .... hai മേരാ നാം രാജു ഹൈ
Which way to Lahore? لاھور کس طرف ہے؟ lāhaur kis taraf hai? ലാഹോർ കിസ് തരഫ് ഹൈ?
Where is Lucknow? لکھنئو کہاں ہے؟ lakhnau kahān hai ലക്നോ കഹാം ഹൈ?
Urdu is a good language. اردو اچھی زبان ہے urdū achchhī zabān hai ഉർദു അച്ഛീ സബാൻ ഹൈ

അവലംബം[തിരുത്തുക]

  1. http://www.ethnologue.com/show_language.asp?code=urd
  2. 2.0 2.1 വില്ല്യം ഡാൽറിമ്പിൾ (2006). ദ ലാസ്റ്റ് മുഗൾ - ദ ഫോൾ ഓഫ് എ ഡൈനസ്റ്റി, ഡെൽഹി 1857 (ഭാഷ: ഇംഗ്ലീഷ്). പെൻഗ്വിൻ ബുക്സ്. p. 35. ഐ.എസ്.ബി.എൻ. 9780670999255. ശേഖരിച്ചത്: 2013 ജൂലൈ 4.  ഗൂഗിൾ ബുക്സ് കണ്ണി
Flag of India.svg ഭാരതത്തിലെ ഔദ്യോഗിക ഭാഷകൾ
ഫെഡറൽതല ഔദ്യോഗിക ഭാഷകൾ
ഹിന്ദിഇംഗ്ലീഷ്‌
സംസ്ഥാനതല ഔദ്യോഗിക ഭാഷകൾ
ആസ്സാമീസ്ബംഗാളിബോഡോദോഗ്രിഗോണ്ടിഗുജറാത്തിഹിന്ദികന്നഡകശ്മീരികൊങ്കണിമലയാളംമൈഥിലിമണിപ്പൂരിമറാഠിനേപ്പാളിഒറിയപഞ്ചാബിസംസ്കൃതംസന്താലിസിന്ധിതമിഴ്തെലുങ്ക്ഉർദു

"http://ml.wikipedia.org/w/index.php?title=ഉർദു&oldid=1878008" എന്ന താളിൽനിന്നു ശേഖരിച്ചത്